به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، تواضع و فروتنی علمای بزرگ شیعه، گاه در رفتارهایی جلوهگر میشود که عمق نگاه اخلاقی و معنوی آنان را بهخوبی نشان میدهد. مرحوم آیتالله العظمی سیداحمد خوانساری از جمله عالمانی بود که با وجود جایگاه برجسته علمی و فقهی، از بهکار بردن القاب و عناوین پرهیز میکرد و حتی نسبت به زمانی که برای معرفی ایشان از مردم گرفته میشد، حساسیت داشت.
بنابر روایت حوزه، یکی از ویژگیهای برجسته این فقیه وارسته، توجه ویژه به حقالناس و احترام به عمر و وقت مردم بود؛ موضوعی که در خاطرات نقلشده از زندگی ایشان جلوهای قابل تأمل دارد.
تذکر آیتالله خوانساری درباره تلف شدن وقت مردم
مرحوم آیتالله العظمی خوانساری بهشدت با استفاده از عنوان «آیتالله العظمی» برای خود مخالف بودند. ایشان چندین بار به برخی از اهل منبر که از ارادتمندانشان بودند، تذکر دادند که از ذکر القاب طولانی برای معرفی ایشان خودداری کنند.
ایشان در این باره میفرمودند:
«وقت مردم را به اندازه نام بردن من تلف نکنید؛ روز قیامت مسئول هستید که چرا وقت مردم را گرفتهاید و جوابی ندارید که بدهید.»
این تذکر نشاندهنده حساسیت ایشان نسبت به حقوق مردم بود؛ تا آنجا که حتی چند لحظه صرفشده برای بیان القاب و عناوین خود را نیز نوعی اتلاف وقت حاضران میدانستند.
رفتار کمنظیر آیتالله خوانساری با آیتالله محمدتقی آملی
خاطره دیگری از فروتنی این عالم بزرگ، به نقل از دکتر احمد مسجدجامعی و به روایت آقای شجاعی، واعظ شهیر، نقل شده است.
در مجلسی که مرحوم آیتالله العظمی سیداحمد خوانساری و فقیه بزرگوار، مرحوم آیتالله العظمی حاج شیخ محمدتقی آملی حضور داشتند، هنگام پایان مجلس و خروج از آن، آیتالله خوانساری پیشدستی کردند تا کفشهای آیتالله آملی را جفت کنند.
آیتالله آملی در برابر این رفتار مقاومت کردند، اما هنگامی که نتوانستند مانع ایشان شوند، دست آیتالله خوانساری را بوسیدند.
آیتالله خوانساری در پاسخ، با نهایت فروتنی فرمودند:
«دستی که کفش شما را جفت کند، شایسته بوسیدن است!»
تواضع و احترام به حقوق مردم در سیره علمای بزرگ
این خاطرات، جلوهای از منش اخلاقی و روحیه فروتنی آیتالله العظمی سیداحمد خوانساری را به نمایش میگذارد؛ عالمی که جایگاه علمی و معنوی خود را نه بهانهای برای برجسته شدن، بلکه فرصتی برای خدمت و احترام به دیگران میدانست.
توجه به حقالناس، پرهیز از تشریفات و ارزش قائل شدن برای عمر مردم، از درسهای ماندگار این خاطرات است؛ درسهایی که همچنان میتوانند الگویی برای رفتار فردی و اجتماعی باشند.
منبع: کتاب «صاحب نفس قدسیه»

