دوشنبه، 11 خرداد 1405
اشتراک‌گذاری خبر Copied!
چالش‌های پنهان کوچ‌نشینی در ایران؛ از محرومیت تا مطالبه عدالت

Studio Ney

مدیرامور عشایر جهادکشاورزی زنجان از آبرسانی پایدار و ساماندهی کامل ایلراه‌های ییلاقی خبر داد.

به گزارش خبرگزاری تسنیم از زنجان، جامعه عشایری به عنوان یکی از اصیل‌ترین و پویاترین ارکان هویت ملی، نقشی بی‌بدیل در حفظ میراث فرهنگی، تداوم شیوه‌های زیستی پایدار و امنیت غذایی کشور ایفا می‌کند. این قشر زحمتکش که با تکیه بر دانش بومی و پیوندی ناگسستنی با طبیعت، چرخ‌های تولید دامی را به گردش درمی‌آورند، عملاً حافظان اصلی اکوسیستم‌های طبیعی و ذخایر ژنتیکی مراتع کشور هستند. سبک زندگی مبتنی بر کوچ، نه تنها یک شیوه معیشتی، بلکه بستری برای ترویج فرهنگ سخت‌کوشی، انضباط اجتماعی و همزیستی مسالمت‌آمیز با محیط زیست است که حفظ آن به معنای پاسداشت بخشی از تاریخ و اصالت سرزمین ماست.

با این حال، تداوم این شیوه زندگیِ حیاتی با چالش‌های ساختاری متعددی مواجه است که مهم‌ترین آن‌ها شکاف عمیق در دسترسی به خدمات زیربنایی و امکانات رفاهی نسبت به جوامع شهری و روستایی اسکان‌یافته است. عدم برخورداری عادلانه از امکانات بهداشتی، آموزشی، ارتباطی و زیرساخت‌های نوین، نه تنها باعث کاهش کیفیت زندگی این قشر تولیدکننده می‌شود، بلکه انگیزه‌های نسل جوان عشایر برای تداوم حرفه آبا و اجدادی‌شان را تضعیف می‌کند. عدالت اجتماعی حکم می‌کند که بهره‌مندی از حقوق شهروندی و دسترسی به خدمات عمومی، فارغ از نوع سکونتگاه و سبک زندگی، به صورت برابر و عادلانه برای تمامی آحاد جامعه فراهم شود.

در نهایت، تحقق عدالت در حوزه عشایری تنها با نگاهی حمایتی و زیرساختی میسر است که در آن «تبعیض مثبت» برای جبران محرومیت‌های تاریخی به کار گرفته شود. ارتقای سطح رفاه عشایر نه به معنای تغییر سبک زندگی آن‌ها، بلکه به معنای تجهیز آن‌ها به ابزارهای مدرن برای تسهیل کوچ، ارتقای بهره‌وری تولید و دسترسی به بازارهای فروش بدون واسطه است. تنها از طریق سرمایه‌گذاری هوشمندانه در زیرساخت‌های متناسب با کوچ‌نشینی و نگاهی عدالت‌محور به توزیع منابع، می‌توانیم ضمن تکریم نقش پررنگ عشایر در اقتصاد ملی، بستر پایداری را برای حفظ این سرمایه‌های انسانی ارزشمند فراهم آوریم.

محمدرضا امین‌ارفع، مدیر امور عشایر سازمان جهاد کشاورزی استان زنجان با تبیین عملکرد این نهاد در سال 1404، از کسب موفقیت‌های چشمگیر و ارتقای شاخص‌های رفاهی برای عشایر این استان خبر داد.

وی با تأکید بر اهمیت زیرساخت‌های ارتباطی برای تسهیل فرآیند کوچ، اظهار داشت: یکی از اولویت‌های اصلی این مدیریت در سال جاری، ایمن‌سازی و مرمت مسیرهای تردد عشایر بوده است که در این راستا، همه ایلراه‌های ییلاقی استان به طول 70 کیلومتر به صورت کامل مورد مرمت و بهسازی قرار گرفتند تا تردد عشایر و دام‌های آنان با سهولت بیشتری انجام شود.

مدیر امور عشایر سازمان جهاد کشاورزی استان زنجان با اشاره به کسب رتبه برتر کشوری توسط استان زنجان در بخش خدمات حمایتی، افزود: تمرکز بر توزیع عادلانه امکانات بلاعوض، راهبرد اصلی ما بوده است؛ به طوری که در سال 1404، تأمین 250 دستگاه آبشخور برای دام‌های عشایری با موفقیت عملیاتی شد و زنجان توانست در این شاخص در سطح ملی رتبه نخست را از آن خود کند.

وی «آب» را حیاتی‌ترین مولفه در اسکان و استقرار عشایر خواند و تصریح کرد: موفقیت استان در تأمین آب شرب پایدار برای مناطق عشایری، یک روند مستمر است که منجر به کسب رتبه برتر کشوری برای چندمین سال پیاپی شده است. هم‌اکنون استان زنجان در بهره‌مندی همه کانون‌های قشلاقی از آب شرب سالم و پایدار، پیشران و پیشتاز در سطح کشور محسوب می‌شود.

امین‌ارفع خاطرنشان کرد: همه اقدامات صورت‌گرفته با هدف ارتقای کیفیت زندگی جامعه عشایری، کاهش سختی‌های کوچ و ایجاد بستری مناسب برای تداوم نقش‌آفرینی این قشر زحمتکش در اقتصاد و تولید استان برنامه‌ریزی و اجرا شده است.

انتهای پیام/

مشاهده خبر در سایت تسنیم