چالشهایی پنهان اما اثرگذار، کیفیت شبکههای ارتباطی در شمال کشور را تحتتأثیر قرار میدهد.
به گزارش خبرگزاری تسنیم از ساری، ارتباطات و زیرساختهای دیجیتال امروز دیگر یک موضوع صرفاً فنی یا محدود به حوزه مخابرات نیست؛ بلکه به یکی از شریانهای اصلی توسعه کشورها تبدیل شده است. از آموزش و سلامت گرفته تا اقتصاد، تجارت الکترونیک، خدمات دولتی و حتی سبک زندگی روزمره مردم، همگی به کیفیت و پایداری شبکههای ارتباطی وابستهاند. در چنین شرایطی، هر اختلال، هر تأخیر و هر کمبود در این زیرساختها میتواند مستقیماً بر کیفیت زندگی شهروندان اثر بگذارد و فاصله مناطق توسعهیافته و کمتر توسعهیافته را افزایش دهد.
استان مازندران به دلیل موقعیت جغرافیایی ویژه، تراکم جمعیتی متغیر و حضور گسترده گردشگران در طول سال، یکی از پیچیدهترین و در عین حال مهمترین مناطق کشور در حوزه توسعه ارتباطات محسوب میشود. این استان از یکسو میزبان میلیونها مسافر در ایام پیک سفر است و از سوی دیگر، دارای روستاها و مناطق کوهستانی پراکندهای است که دسترسی پایدار به اینترنت و ارتباطات در آنها همواره با چالشهایی همراه بوده است. همین ویژگی دوگانه، توسعه شبکه ارتباطی در مازندران را به یک مأموریت چندلایه و حساس تبدیل کرده است.
در سالهای اخیر، توسعه فیبر نوری، افزایش سایتهای تلفن همراه، ارتقای پهنای باند و گسترش پوشش اینترنت روستایی، بهعنوان محورهای اصلی تحول دیجیتال در این استان دنبال شده است. با این حال، در کنار رشد شاخصهای کمی، موضوعاتی مانند کیفیت خدمات، پایداری شبکه، تأمین زیرساختهای انرژی و مدیریت ترافیک ارتباطی در ایام پرتردد همچنان از مهمترین دغدغهها به شمار میرود.
خبرنگار تسنیم در گفتوگویی تفصیلی با اسماعیل اعزی، مدیرکل فناوری اطلاعات و ارتباطات استان مازندران به بررسی آخرین وضعیت پروژههای ارتباطی استان، میزان پیشرفت فیبر نوری، چالشهای موجود در توسعه شبکه، وضعیت پوشش روستایی و همچنین برنامههای آینده برای ارتقای زیرساختهای ارتباطی پرداخت که از نظر خوانندگان محترم تسنیم میگذرد:
تسنیم: مهمترین طرحهای در حال اجرا برای ارتقای ضریب نفوذ ارتباطات همراه و اینترنت در استان چیست؟
اعزی: در دولت چهاردهم، توسعه زیرساختهای ارتباطی استان مازندران با سرعت و حجم قابل توجهی در حال پیگیری است. اگر بخواهم تصویری کلی ارائه دهم، تاکنون 1163 پروژه ارتباطی در سطح استان با مجموع سرمایهگذاری بیش از 3.5 همت اجرا شده است؛ این پروژهها شامل توسعه سایتهای تلفن همراه، ارتقای کیفیت شبکه، افزایش ظرفیت پهنای باند، توسعه فیبر نوری و بهبود پوشش در مناطق روستایی و شهری است.
تنها در هفته دولت، 98 پروژه ارتباطی جدید به بهرهبرداری رسید که بخش مهمی از آنها مربوط به ارتقای کیفیت شبکه در مناطق پرتردد و همچنین تقویت زیرساختهای شهری بود.
در حال حاضر پوشش تلفن همراه در 63 شهر استان بهصورت کامل برقرار شده و این یعنی در این شهرها مشکل پوشش پایه وجود ندارد، هرچند ارتقای کیفیت همچنان در دستور کار است.
از نظر شاخصهای کلان نیز رشد قابل توجهی داشتهایم؛ پهنای باند ورودی استان حدود 3 درصد و ظرفیت انتقال شبکه 7 درصد افزایش یافته است. همچنین اکنون بیش از 6 میلیون سیمکارت فعال در استان داریم که نشاندهنده ضریب نفوذ بسیار بالای ارتباطات است؛ بهگونهای که ضریب نفوذ سیمکارتها به 197 درصد و ضریب نفوذ اینترنت به 152 درصد رسیده است.
این ارقام نشان میدهد مازندران از نظر دسترسی اولیه به ارتباطات، در وضعیت مطلوبی قرار دارد، اما چالش اصلی امروز، کیفیت و پایداری شبکه است.
تسنیم: وضعیت توسعه فیبر نوری در استان چگونه است؟
اعزی: فیبر نوری یکی از مهمترین پروژههای زیرساختی کشور در حوزه ارتباطات است و مازندران نیز در این مسیر حرکت جدی داشته است. تاکنون حدود 15 هزار کیلومتر فیبر نوری در سطح استان اجرا شده که بخش قابل توجهی از آن در دولتهای اخیر تکمیل یا توسعه یافته است.
در قالب طرح ملی فیبر نوری منازل و کسبوکارها، این پروژه در 14 شهر استان به مرحله اجرا رسیده، در 10 شهر دیگر در حال اجراست و 12 شهر نیز در مرحله طراحی و اقدام قرار دارد.
تا امروز حدود 13 هزار مشترک به اینترنت پرسرعت مبتنی بر فیبر نوری متصل شدهاند که این عدد در حال رشد است و با تکمیل پروژهها، جهش قابل توجهی خواهد داشت.
مزیت اصلی فیبر نوری، نه فقط سرعت بالا، بلکه پایداری و کاهش وابستگی به شرایط محیطی و ازدحام شبکه موبایل است. این موضوع برای استانی مانند مازندران که هم جمعیت ثابت و هم جمعیت گردشگر دارد، بسیار حیاتی است.
تسنیم: طبق قانون برنامه هفتم، همه روستاهای بالای 20 خانوار باید به اینترنت پرسرعت دسترسی داشته باشند. آیا این هدف محقق شده است؟
اعزی: در حال حاضر حدود 88 درصد روستاهای بالای 20 خانوار استان به اینترنت پرسرعت دسترسی دارند. البته باید توجه داشت که تغییر مهمی در سالهای اخیر در شاخصگذاری رخ داده است؛ به این معنا که دیگر صرفاً «پوشش» ملاک نیست، بلکه کیفیت، پایداری و سرعت واقعی ارتباطات نیز سنجیده میشود.
در دولت چهاردهم، برای ارتقای این وضعیت، 101 سایت جدید ارتباطی راهاندازی شده و 120 روستا به اینترنت باکیفیت متصل شدهاند.
با این حال، هنوز بخشهایی از مناطق کوهستانی و صعبالعبور باقی ماندهاند که توسعه در آنها نیازمند سرمایهگذاری بیشتر، تأمین برق پایدار و زیرساختهای فنی پیچیدهتر است.
هدف ما این است که علاوه بر پوشش، کیفیت اتصال در همه روستاها به سطح قابل قبول و پایدار برسد.
تسنیم: یکی از مشکلات جدی مردم، اختلال در ارتباطات تلفن همراه است. علت این اختلال چیست؟
اعزی: اختلال در شبکه تلفن همراه دلایل متعددی دارد که بخشی از آنها زیرساختی و بخشی بیرونی است. یکی از مهمترین عوامل، ناترازی انرژی و قطعیهای برق در سطح کشور است. تجهیزات مخابراتی برای عملکرد پایدار نیازمند برق مداوم هستند و هرگونه نوسان یا قطعی، مستقیماً روی کیفیت شبکه اثر میگذارد.
عامل مهم دیگر، کمبود زمین یا عرصه مناسب برای نصب دکلهای مخابراتی است؛ بهویژه در مناطق ساحلی و شهری که محدودیتهای ساختوساز و ملاحظات زیستمحیطی نیز وجود دارد.
در همین راستا با دستور استاندار مازندران، دستگاههای اجرایی موظف شدهاند تا زمینها و فضاهای در اختیار خود را برای توسعه سایتهای ارتباطی در اختیار اپراتورها قرار دهند. این اقدام میتواند سرعت توسعه زیرساختها را بهطور قابل توجهی افزایش دهد.
تسنیم: در مناطق غرب و شرق استان، بهویژه در زمان حضور گردشگران، شبکه دچار افت کیفیت میشود. چه برنامهای برای این موضوع دارید؟
اعزی: مازندران یکی از استانهای گردشگرپذیر کشور است و در ایام پیک سفر، جمعیت برخی شهرها چند برابر میشود. طبیعی است که زیرساختهای ارتباطی تحت فشار قرار بگیرد.
در حال حاضر برای مدیریت این شرایط، در برخی مناطق سایتهای پرتابل یا سیار بهصورت موقت نصب میشود تا بتوانند بار ترافیکی شبکه را مدیریت کنند. اما راهکار اساسی، جایگزینی این مدل موقت با سایتهای ثابت و پایدار است.
بهعنوان نمونه، در شهرستان تنکابن پس از حدود دو سال پیگیری، با همکاری فرمانداری و نمایندگان مجلس، پنج دکل مخابراتی جدید در حال استقرار است که نقش مهمی در بهبود پوشش منطقه خواهد داشت.
هدف ما این است که مناطق گردشگری استان از حالت «پاسخ اضطراری» خارج شوند و به شبکه پایدار و دائمی مجهز شوند.
تسنیم: استفاده گسترده از VPN چه تأثیری بر کیفیت ارتباطات دارد؟
اعزی: استفاده از VPNها بهطور مستقیم میتواند باعث کاهش سرعت، افزایش تأخیر و ایجاد اختلال در مسیر انتقال دادهها شود. این موضوع در مقیاس بالا، فشار مضاعفی بر شبکه وارد میکند و میتواند تجربه کاربری مردم را تحت تأثیر قرار دهد.
از نظر فنی، هرچه ترافیک غیرشفافتر و مسیرهای ارتباطی پیچیدهتر شود، مدیریت شبکه نیز دشوارتر خواهد شد. به همین دلیل، این موضوع یکی از چالشهای جدی حوزه ارتباطات محسوب میشود.
تسنیم: برنامههای آینده اداره کل برای توسعه ارتباطات چیست؟
اعزی: برنامههای توسعهای استان تا پایان سال ادامه دارد. در این مدت، 48 پروژه ارتباطی جدید و همچنین 95 پروژه تلفنی شهری و جادهای در دستور کار قرار گرفته است.
در کنار آن، هدفگذاری شده است که چهار شهر دیگر استان به اینترنت پرسرعت مجهز شوند و همچنین 50 سایت نسل پنجم تلفن همراه (5G) در نقاط مختلف استان راهاندازی شود.
تمرکز ما در برنامههای آینده، علاوه بر توسعه پوشش، بر ارتقای کیفیت، افزایش پایداری شبکه و توسعه فناوریهای نوین ارتباطی است تا مازندران بتواند در مسیر تحول دیجیتال کشور جایگاه پررنگتری داشته باشد.
انتهای پیام/