به گزارش گروه رسانه‌ای شرق،
«نیکول پاشینیان» نخست‌وزیر ارمنستان در تازه‌ترین موضع‌گیری خود اعلام کرد که صلح میان ایروان و باکو باید ماهیتی کاملاً برگشت‌ناپذیر و بلندمدت داشته باشد؛ به گونه‌ای که این وضعیت صلح‌آمیز برای مدت ۴۰۰ سال و حتی بیش از آن ادامه پیدا کند.
نخست‌وزیر ارمنستان در این اظهارات بر بی‌بدیل بودن و برگشت‌ناپذیر بودن روند صلح با جمهوری آذربایجان تاکید ورزید.
وی با پافشاری بر اینکه هیچ وضعیت دیگری نباید در روابط میان ایروان و باکو وجود داشته باشد، توجه محافل سیاسی را به ضرورت تقویت و تثبیت این صلح در سطح نهادی جلب کرد.
رئیس دولت ارمنستان همچنین خبر داد که اولویت کلیدی برای او در جایگاه ریاست دولت، تضمین یک صلح بلندمدت بوده که دستخوش بازنگری قرار نگیرد؛ امری که به ویژه در سایه تمامی رویدادهایی که هم‌اکنون در سطح بین‌المللی جریان دارد، اهمیتی دوچندان پیدا می‌کند.
تاکید پاشینیان بر ضرورت امضای توافق صلح در میانه فروپاشی نظم جهانی
پاشینیان در ادامه توضیح داد که بر همین اساس، برای ارمنستان ضروری است که توافق‌نامه صلح با جمهوری آذربایجان را امضا و تصویب کند.
نخست‌وزیر ارمنستان با اشاره به دگرگونی‌های عرصه جهانی تصریح کرد: «زمانی که می‌بینیم در جهان چه می‌گذرد، درک می‌کنیم که نظم جهانی در واقع در حال فروپاشی است. خوشبختانه در این دوره ما موفق شدیم به صلح دست پیدا کنیم. با این حال، وظیفه ما این است که صلح دوساله را به صلحی ۲۰ ساله، یک سال را به ۲۰۰ سال و ۲۰۰ سال را به ۴۰۰ سال و دوره‌ای طولانی‌تر تبدیل کنیم.»
تردید در جدیت ایروان؛ تاثیر ملاحظات سیاسی داخلی بر مواضع پاشینیان
در واکنش به این اظهارات، «رضوان حسین‌اف» مدیر «مرکز تاریخ قفقاز» در گفت‌وگو با خبرنگاران به بررسی میزان جدیت ایروان برای صلح با باکو پرداخت و خاطرنشان کرد که در عمل، مقامات ارمنستان به همان اندازه‌ای که در گفتار نشان می‌دهند، فعالانه به دنبال امضای معاهده صلح با جمهوری آذربایجان نیستند.
حسین‌اف در ابتدا گفت: «ادبیات سیاسی نیکول پاشینیان تا حد زیادی به وضعیت سیاسی داخلی ارمنستان بستگی دارد و تابع این است که در آستانه انتخابات و پس از انتخابات، بیان چه سخنانی به سود اوست. شرایط سیاسی خارجی از جمله تحولات منطقه‌ای نیز بر معادلات داخلی اثر می‌گذارد. بنابراین گاهی از پاشینیان ابتکارهای صلح‌آمیز پررنگی می‌شنویم و گاهی برعکس، شاهد کُند شدن پروژه‌های صلح‌جویانه او هستیم.»
چرخش انتخاباتی دولت ایروان درباره زمان‌بندی اصلاح قانون اساسی ارمنستان
مدیر مرکز تاریخ قفقاز افزود: «یادآوری می‌کنم که پیش از انتخابات شهرداری‌ها در روز یکشنبه ۲۵ اکتبر، نیکول پاشینیان برای تضعیف عامل جریان‌های انتقام‌جو و جلب حمایت قشر مردد جامعه ارمنستان (که نمی‌توان آن‌ها را نه جزو انتقام‌جویان و نه جزو صلح‌جویان دانست)، از امکان تعویق اصلاحات قانون اساسی ارمنستان تا سال ۲۰۳۱ میلادی سخن گفت.
او می‌خواست نشان دهد مستقل از باکو عمل می‌کند؛ در حالی که باکو برای امضای معاهده صلح خواستار حذف بندهای حاوی ادعاهای مستقیم نسبت به سرزمین‌های جمهوری آذربایجان از مقدمه قانون اساسی ارمنستان است.»
وی ادامه داد: «این اظهارات دو هفته پیش مطرح شد و خشم و انتقاد تند جمهوری آذربایجان را برانگیخت، اما برای حزب پیمان مدنی به رهبری پاشینیان در کارزار انتخاباتی مفید بود و این حزب در انتخابات شهرداری‌ها پیروز شد.
به محض پایان انتخابات، در همین هفته پاشینیان بلافاصله به ادبیات دوستانه‌تر بازگشت؛ اکنون او قصد دارد اصلاحات قانون اساسی ارمنستان را نه در سال ۲۰۳۱، بلکه در سال ۲۰۲۷ میلادی اعمال کند؛ یعنی همه‌پرسی قانون اساسی باید به زودی برگزار شود.»
تصویب اسناد پروژه تریپ «TRIPP» پس از انتخابات
حسین‌اف تاکید کرد: «همچنین تنها پس از انتخابات شهرداری‌ها بود که پارلمان ارمنستان اسناد مربوط به پروژه مسیر ترامپ (TRIPP) را که در اوت سال ۲۰۲۵ میلادی میان جمهوری آذربایجان، ارمنستان و آمریکا امضا شده بود، تصویب کرد.
بنابراین می‌بینیم که هم اظهارات و هم اقدامات نیکول پاشینیان در زمینه حل‌وفصل مسائل پساجنگ با باکو، همچنان تابع شرایط مقطعی است. در جمهوری آذربایجان به سخنان او اعتماد ندارند و منتظر اقدامات مشخصی برای پیشبرد روند صلح هستند. برای نمونه، آغاز احداث خط‌آهن در مسیر گذرگاه زنگه‌زور، گواه بسیار معتبرتری برای اثبات نیت‌های صلح‌جویانه ایروان نسبت به هرگونه سخنان پاشینیان خواهد بود.»
تفاوت اولویت‌های ایروان و باکو؛ معاهده سیاسی در برابر طرح‌های لجستیکی
این کارشناس افزود که معاهده صلح برای ارمنستان بسیار مهم‌تر از جمهوری آذربایجان است و منطقی است که از مقامات ارمنستان انتظار گام‌های عملی فعال‌تری برای امضای آن وجود داشته باشد.
وی گفت: «امضای معاهده صلح با ایروان، وظیفه شماره یک برای باکو نیست. در جهان کشورهای بسیار زیادی وجود دارند که بدون روابط دیپلماتیک یا معاهده صلح زندگی می‌کنند. برای مثال، روسیه و ژاپن ۷۰ سال است که درباره توافق صلح مذاکره می‌کنند و این امر مانع تجارت آن‌ها با یکدیگر نمی‌شود. در منطقه ما نیز روسیه روابط دیپلماتیکی با گرجستان ندارد و این موضوع هم مانعی برای همکاری اقتصادی نیست.»
مدیر مرکز تاریخ قفقاز در پایان نتیجه‌گیری کرد: «جمهوری آذربایجان اکنون بر تحقق ظرفیت‌های اقتصادی و ترانزیتی قفقاز جنوبی متمرکز شده است؛ فرصت‌هایی که به خاطر پیروزی در جنگ قره‌باغ و پایان منازعه ارمنستان و جمهوری آذربایجان ایجاد شده‌اند.
از این رو، در تماس با ارمنستان پروژه‌های لجستیکی مشترک و پیش از همه پروژه مسیر ترامپ (TRIPP) در مسیر گذرگاه زنگه‌زور در اولویت قرار دارند. در عین حال، برای نیکول پاشینیان بسیار مهم است که معاهده صلح با جمهوری آذربایجان را در دست داشته باشد تا ارمنستان را از حوادث احتمالی ایمن نگه دارد؛ بنابراین مواضع باکو و ایروان در این زمینه با یکدیگر تفاوت دارد.»
منبع: تسنیم