به گزارش گروه رسانه‌ای شرق،
موسی موحد: دیدارهای رهبر انقلاب با مقامات ارشد جمهوری اسلامی ایران، در شرایطی که کشور با پیامدهای جنگ تحمیلی سوم، فشارهای اقتصادی، تحولات امنیتی و ضرورت حفظ انسجام در سطوح مختلف مدیریتی مواجه است، اهمیت ویژه‌ای دارد. بررسی روایت‌هایی که رئیس‌جمهوردر دو دیدار، رئیس قوه قضائیه، رئیس مجلس شورای اسلامی و دبیر شورای عالی امنیت ملی از دیدارهای خود ارائه کرده‌اند، نشان می‌دهد که در کنار مباحث تخصصی مرتبط با مسئولیت هر یک از این مقامات، چند محور مشترک، از‌جمله خدمت‌رسانی به مردم، تقویت وحدت و انسجام ملی، مقابله با تهدیدهای دشمن و ضرورت هماهنگی میان دستگاه‌های کشور، مورد توجه قرار داشته است. در این میان، دو دیدار مسعود پزشکیان با رهبر انقلاب، به واسطه جایگاه قوه مجریه در مدیریت شرایط اقتصادی و اجرائی کشور، اهمیت خاصی دارد. پس از آن نیز دیدار رئیس قوه قضائیه و رئیس مجلس، ابعاد دیگری از مطالبات و رهنمودهای مطرح‌شده در حوزه‌های قضائی، اقتصادی و تقنینی را روشن می‌کند. دیدار دبیر شورای عالی امنیت ملی نیز با تمرکز بر پیوند میان حوزه‌های مختلف حکمرانی و مسائل راهبردی کشور، تکمیل‌کننده این مجموعه دیدارهاست.
کوتاه‌تر‌شدن فاصله دیدارها و تقویت هماهنگی در هسته تصمیم‌گیری برای شرایط جنگی کشور
یکی از نکات درخور توجه در مجموعه دیدارهای اخیر رهبر انقلاب با مقامات ارشد کشور، کوتاه‌تر‌شدن فاصله زمانی ملاقات‌ها و افزایش تعاملات مستقیم در بالاترین سطح مدیریتی است. برگزاری دو دیدار با رئیس‌جمهور و ملاقات با رئیس قوه قضائیه، رئیس مجلس شورای اسلامی و دبیر شورای عالی امنیت ملی در یک بازه زمانی نسبتا کوتاه، نشان می‌دهد ارتباط و هماهنگی میان مسئولان عالی‌رتبه نظام با جدیت دنبال می‌شود. اهمیت این دیدارها زمانی بیشتر آشکار می‌شود که شرایط منطقه‌ای و احتمال تکرار جنگ تحمیلی آمریکا و اسرائیل علیه ایران نیز در محاسبات کشور قرار دارد. در چنین وضعیتی، این ملاقات‌ها را می‌توان نشانه‌ای از توجه ساختار تصمیم‌گیری کشور به سناریوهای پیش‌رو و ضرورت آمادگی برای مواجهه با شرایط مختلف دانست و بدون شک این آمادگی صرفا به حوزه نظامی و دفاعی محدود نمی‌شود و ابعاد اقتصادی، سیاسی، امنیتی و مدیریتی را نیز در بر می‌گیرد. به بیان دیگر، در شرایطی که تهدید و احتمال درگیری مجدد مطرح است، مسئولان ارشد کشور به جای متوقف‌شدن در برابر فشارها و تهدیدها، در حال پیگیری هماهنگی، تعامل و برنامه‌ریزی برای اداره کشور در وضعیت‌های احتمالی پیش‌رو هستند. محتوای منتشرشده از این دیدارها نیز این برداشت را تقویت می‌کند. تأکید بر همکاری دولت و مجلس، هماهنگی دستگاه قضائی با سایر قوا و نیروهای مسلح، استفاده از ظرفیت شورای عالی امنیت ملی برای تدبیر مسائل کشور و هم‌افزایی در حوزه‌های اقتصادی، دفاعی و امنیتی، از‌جمله محورهایی است که در گزارش این ملاقات‌ها برجستگی دارد. همچنین موضوعاتی مانند حفظ قدرت خرید مردم، تأمین کالاهای اساسی، پایداری زنجیره تولید، تقویت توان دفاعی و صیانت از منافع ملی، نشان می‌دهد مدیریت شرایط پیش‌رو با نگاهی چندبعدی دنبال می‌شود. البته صرف افزایش تعداد دیدارها به‌تنهایی برای نتیجه‌گیری قطعی درباره تغییر سازوکار تصمیم‌گیری کافی نیست؛ با این حال، مجموعه این ملاقات‌ها و محورهای مطرح‌شده در آنها را می‌توان نشانه‌ای از تلاش برای تقویت انسجام و هم‌راستایی در هسته تصمیم‌گیری کشور ارزیابی کرد. مرور پنج دیدار رهبر انقلاب با مقامات ارشد نشان می‌دهد که با وجود تفاوت موضوعات تخصصی هر ملاقات، یک محور مشترک در همه آنها دیده می‌شود: ضرورت وحدت در تصمیم‌گیری و عمل، افزایش هماهنگی میان قوا و نهادها و آماده نگه‌داشتن ظرفیت‌های کشور برای مواجهه با چالش‌های اقتصادی و امنیتی؛ به‌ویژه در شرایطی که احتمال تهدید و جنگ مجدد نیز باید در برنامه‌ریزی‌های کلان مورد توجه قرار گیرد.
علی باقری: افزایش دیدارهای رهبری با سران لزوما به معنای افزایش هماهنگی در سایه نزدیک‌بودن جنگ نیست
توالی دیدارهای اخیر رهبر انقلاب با مسئولان ارشد و مدیران اجرائی کشور، در شرایطی که ملاحظات امنیتی طی ماه‌های گذشته بر سطح و شیوه ارتباطات مستقیم سایه انداخته بود، بار دیگر موضوع نسبت میان امنیت، تصمیم‌گیری و ضرورت حضور میدانی عالی‌ترین مقام کشور در فرایندهای حکمرانی را به یکی از محورهای بحث در فضای سیاسی تبدیل کرده است. افزایش این دیدارها، علاوه بر طرح پرسش‌هایی درباره دلایل و پیامدهای آن، گمانه‌زنی‌هایی را درباره احتمال قرارگرفتن کشور در آستانه شرایط ویژه و حتی منازعه نظامی برانگیخته است. در همین زمینه، علی باقری در گفت‌وگویی با «شرق» ابعاد مختلف این تحولات را بررسی کرده و ضمن استقبال از فراهم‌شدن امکان دیدارهای مستقیم‌تر میان رهبری و مسئولان اجرائی، معتقد است «این روند را باید بیش از آنکه نشانه‌ای از نزدیک‌بودن یک جنگ احتمالی دانست، در چارچوب شکل‌گیری شیوه‌های جدید حکمرانی ایمن و بازسازی ارتباطات مستقیم در ساختار تصمیم‌گیری کشور تحلیل کرد». بنابراین، دبیر حزب عهد ایران، نفس برقراری این ارتباطات را اتفاقی مثبت و قابل استقبال ارزیابی می‌کند و می‌گوید که در ماه‌های گذشته، برخی ملاحظات امنیتی موجب کاهش تعداد و محدود‌شدن امکان برگزاری چنین ملاقات‌هایی شده بود. به گفته این فعال سیاسی، اکنون با طراحی و استقرار تدابیر حفاظتی لازم، شرایطی فراهم شده است که ضمن رعایت ضوابط امنیتی و حفظ سطح بالای ایمنی، زمینه برای ازسرگیری و افزایش دیدارهای رویاروی فراهم شود. از نگاه باقری، اهمیت این اتفاق صرفا در افزایش تعداد ملاقات‌ها خلاصه نمی‌شود، بلکه باید پیامدهای آن را در کیفیت ارتباطات میان سطوح مختلف مدیریت کشور جست‌وجو کرد. به اعتقاد این تحلیلگر سیاسی، ارتباط مستقیم و رفت‌وبرگشتی میان رأس هرم نظام و مدیران اجرائی می‌تواند به شکل‌گیری سیاست‌های یکپارچه‌تر، هماهنگ‌تر و هم‌افزاتر در سطح کلان منجر شود. مسئولان اجرائی در جریان فعالیت روزمره خود با مسائل و مشکلات عینی کشور مواجه‌اند و انتقال مستقیم این تجربه‌ها و دریافت دیدگاه‌های رهبری درباره موضوعات مختلف، می‌تواند به کاهش فاصله میان تصمیم‌گیری‌های کلان و واقعیت‌های اجرائی کمک کند. از دید این فعال حزبی، چنین ارتباطی همچنین ابهامات موجود درباره دیدگاه‌های رهبری را کاهش می‌دهد و زمینه را برای اتخاذ تصمیم‌هایی دقیق‌تر و مستحکم‌تر فراهم می‌کند. یکی دیگر از محورهای مورد تأکید باقری، ضرورت جلوگیری از برداشت‌های متفاوت و گاه متناقض از مواضع رهبری است. او با اشاره به آنچه در ماه‌های گذشته در فضای سیاسی کشور رخ داده است، می‌گوید: برخی قرائت‌ها و تفسیرها از دیدگاه‌های رهبری مطرح شده که در مواردی حتی با موضع‌گیری‌های مکتوب و صریح ایشان نیز همخوانی نداشته است. از نظر او، چنین وضعیتی در شرایط حساس کنونی نه‌تنها کمکی به منافع ملی نمی‌کند، بلکه می‌تواند بر انسجام سیاسی و اجتماعی نیز تأثیر منفی بگذارد. دبیر حزب عهد ایران در این زمینه به تأکیدهای مکرر رهبری بر حفظ انسجام ملی، رعایت تکثر اجتماعی و ضرورت شنیده‌شدن صداها و دیدگاه‌های گوناگون اشاره می‌کند. به اعتقاد او، با وجود این تأکیدها، برخی جریان‌ها در عرصه عمل توجه کافی به این توصیه‌ها نداشته‌اند. او امیدوار است استمرار دیدارهای مستقیم و حضور عملی‌تر رهبری در فرایندهای تصمیم‌گیری، موجب شود این توصیه‌ها از سطح موضع‌گیری‌های رسمی فراتر برود و در رفتار و عملکرد جریان‌های سیاسی و مسئولان کشور نیز نمود بیشتری پیدا کند. با این حال، افزایش توالی دیدارها پرسش مهم دیگری را نیز به میان آورده است؛ اینکه آیا این تحولات را باید نشانه‌ای از آماده‌سازی کشور برای مواجهه با شرایط فوق‌العاده یا حتی احتمال وقوع جنگ با آمریکا و اسرائیل تلقی کرد؟ باقری در پاسخ به این برداشت، ضمن رد ارتباط قطعی میان افزایش دیدارها و وقوع جنگ، تأکید می‌کند که شخصا چنین نتیجه‌ای از تحولات اخیر نمی‌گیرد. او البته احتمال بروز مجدد جنگ را منتفی نمی‌داند و با اشاره به تحلیل‌های شخصی و مباحث مطرح‌شده در محافل داخلی و خارجی، می‌گوید این احتمال را نمی‌توان نادیده گرفت؛ هرچند امیدوار است چنین سناریویی محقق نشود و منطقه و کشور بار دیگر درگیر جنگ نشوند. از نگاه این تحلیلگر سیاسی، توضیح دقیق‌تر درباره افزایش دیدارها را باید در تکمیل پروتکل‌های امنیتی و طراحی سازوکارهایی جست‌وجو کرد که امکان ارتباط مستقیم بیشتر را بدون به خطر انداختن الزامات حفاظتی فراهم می‌کنند. به بیان دیگر، آنچه امروز در حال شکل‌گیری است، می‌تواند تجربه‌ای تازه در زمینه حکمرانی ایمن باشد؛ تجربه‌ای که هدف آن، جمع میان ضرورت‌های امنیتی و نیاز ساختار مدیریتی کشور به ارتباط مستمر و مستقیم با عالی‌ترین سطح تصمیم‌گیری است.
باقری در بخش دیگری از این گفت‌وگو، به امکان بازگشت تدریجی شرایط ارتباطی به وضعیت عادی و ازسرگیری دیدارهای عمومی و مردمی رهبری نیز اشاره می‌کند. او با تأکید بر اینکه اطلاع خاصی از برنامه‌های آینده در این زمینه ندارد، محدودیت‌های فعلی را وضعیتی طبیعی و ماندگار نمی‌داند، بلکه آن را شرایطی تحمیل‌شده در نتیجه مخاطرات امنیتی ارزیابی می‌کند. از نظر او، انتظار جامعه این است که با بهبود شرایط، امکان ارتباطات گسترده‌تر و در نهایت دیدارهای مردمی نیز فراهم شود. با این همه، او تأکید دارد که بازگشت به شرایط عادی نباید به معنای نادیده‌گرفتن ملاحظات امنیتی باشد. به باور باقری، حکمرانی در شرایط کنونی با دو ضرورت هم‌زمان مواجه است؛ از یک سو رعایت دقیق پروتکل‌های حفاظتی و از سوی دیگر نیاز جامعه و نظام اجرائی به حضور مستقیم رهبری در متن تصمیم‌گیری‌ها. راه‌حل مطلوب، ایجاد توازنی هوشمندانه میان این دو ضرورت است؛ توازنی که بتواند ضمن حفظ امنیت، ارتباطات مستقیم را به تدریج گسترش دهد. در مجموع و از منظر دبیر حزب عهد ایران، اهمیت دیدارهای اخیر را باید در فرصتی دانست که برای تقویت هماهنگی در ساختار حکمرانی، کاهش ابهام در انتقال مواضع، افزایش انسجام ملی و بازسازی ارتباط میان سطوح مختلف تصمیم‌گیری ایجاد شده است؛ فرصتی که تحقق کامل آثار آن، به استمرار این ارتباطات و تبدیل توصیه‌های کلان به رویه‌های عملی در مدیریت کشور وابسته خواهد بود.
اسماعیل کوثری: دیدار مستقیم رهبر انقلاب با مردم و مسئولان در زمان مناسب انجام خواهد شد
در تحلیل بین خطوط افزایش توالی دیدارهای رهبر انقلاب با سران قوا و مقامات ارشد تصمیم‌گیر، سردار اسماعیل کوثری نیز به‌عنوان دیگر فعال سیاسی، در گپ‌وگفت خود با «شرق» ابعاد مختلف این نشست‌ها، پیام‌های سیاسی و امنیتی آنها، وضعیت سلامت رهبر انقلاب و راهبردهای کشور در مواجهه با تهدیدهای منطقه‌ای را مورد توجه قرار می‌دهد. او ابتدا به ساکن معتقد است تعدد دیدارها در فاصله زمانی کوتاه‌تر، حکایت از بهبودی رهبر انقلاب از مجروحیت دارد و این بهبودی، زمینه را برای سرعت‌گرفتن روند ارائه گزارش‌ها و پیشنهادهای مسئولان ارشد فراهم کرده است. این نماینده مجلس، «دیدارهای چند روز اخیر رهبری را در چارچوب تقویت هماهنگی در سطوح عالی کشور ارزیابی کرد». عضو کمیسیون امنیت ملی با اشاره به برگزاری پنج دیدار اخیر، شامل دو ملاقات با رئیس‌جمهور، دو دیدار با سایر سران قوا و یک ملاقات با دبیر شورای عالی امنیت ملی، تأکید می‌کند: «اگرچه رهبر انقلاب همواره بر امور مسلط بوده‌اند، با این حال، پس از بهبودی کامل از مجروحیت ناشی از جنایات آمریکا و رژیم صهیونیستی، زمان‌بندی ارائه گزارش‌ها و پیشنهادها از سوی مسئولان رده یک، سران قوا و دبیر شورای عالی امنیت ملی بسیار سریع‌تر شده است». به گفته کوثری، «تبادل نظرهای دقیق و مستمر میان رهبر انقلاب و مسئولان ارشد، الگویی مشابه دوران حیات امام راحل دارد؛ دورانی که در آن زمان‌بندی‌های مشخصی برای ارائه گزارش‌ها، تعیین سیاست‌های کلان و ابلاغ آنها وجود داشت». به زعم این چهره نظامی کشور، «دیدارهای انجام‌شده رهبری با سران قوا و دبیر شعام صرفا ملاقات‌هایی تشریفاتی نیستند، بلکه فرصتی برای طرح جزئیات مسائل و بررسی پیشنهادها در سطح عالی تصمیم‌گیری کشور فراهم می‌کنند».
کوثری در ادامه گفت‌وگوی خود با «شرق» و ذیل توضیح محورهای مورد توجه در این دیدارها، به چهار حوزه اقتصاد، امنیت، فرهنگ و سیاست اشاره می‌کند؛ محورهایی که به گفته او در دیدار با سرلشکر محسن رضایی نیز مورد تأکید قرار گرفته است. از نگاه این بهارستان‌نشین، «طرح این موضوعات در چارچوبی مشخص و با بررسی جزئیات انجام شده و انتظار رهبر انقلاب از مسئولان آن است که در کنار توجه به جبهه مقاومت و نیروهای مسلح، معیشت مردم و اقتصاد مقاومتی را نیز در اولویت قرار دهند و این مسائل را ذیل برنامه‌های کلان پنج‌ساله دنبال کنند». او همچنین خاطرنشان می‌کند: «رهبر انقلاب به‌صورت مستمر و جزئی وضعیت نیروهای مسلح و جبهه‌ها را زیر نظر دارند و آثار مثبت هماهنگی‌های اخیر در آینده نزدیک نمایان خواهد شد». کوثری در این بخش از سخنان خود، افزایش توالی دیدارها را در پیوند با ضرورت آمادگی همه نیروها و قوا برای مواجهه با شرایط ویژه ارزیابی می‌کند. بخش دیگری از این گفت‌وگو به شایعات مطرح‌شده درباره وضعیت سلامت رهبر انقلاب در هفته‌ها و ماه‌های نخست پس از مجروحیت اختصاص داشت که کوثری در پاسخ به این پرسش که آیا تکرار دیدارهای فشرده این شایعات را به حاشیه برده و نشان‌دهنده استقرار کامل فعالیت‌هاست، پاسخ مثبت می‌دهد و می‌گوید «در پی اقدامات جنایتکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی، شماری از نزدیکان و اعضای خانواده رهبر انقلاب به شهادت رسیدند و ایشان نیز مجروح شدند»، اما به گفته او، «اکنون پس از چند ماه بهبودی کامل حاصل شده است». کوثری اضافه می‌کند که «در حال حاضر روند امور اکنون به‌صورت ساعتی و روزانه پیش می‌رود». کوثری همچنین در جواب سؤال «شرق» پیرامون ادعایی از سوی او (کوثری) درخصوص حضور رهبر انقلاب در تجمعات شبانه باز هم تأکید کرد «رهبر انقلاب به‌صورت ناشناس در میان تجمعات مردمی حضور پیدا می‌کنند تا وضعیت جامعه را از نزدیک مشاهده کنند». عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس این موضوع را با اشاره به آیه شریف «فبشر عبادی الذین یستمعون القول فیتبعون احسنه» مطرح می‌کند و آن را نشانه‌ای از حضور و اشراف میدانی رهبر انقلاب می‌داند. او در همین زمینه ابراز امیدواری می‌کند که «با تداوم این روند، مسائل اقتصادی کشور حل شود و وضعیت «نه جنگ و نه صلح» نیز پایان یابد. در بخش دیگری از مصاحبه، کوثری در پاسخ به پرسشی درباره احتمال بروز درگیری نظامی مجدد و آمادگی فرماندهی کل قوا و هسته اصلی تصمیم‌گیری برای شرایط ویژه جنگی، ایجاد آمادگی در میان همه نیروها و قوا و پیشبرد برنامه‌ها برای ناامیدکردن دشمن را از وظایف ذاتی فرماندهی کل قوا و ولی امر مسلمین توصیف می‌کند.
او در عین حال تأکید دارد که «جمهوری اسلامی ایران به دنبال جنگ و تنش در منطقه نبوده و نیست و این متجاوزان و جنایتکاران هستند که با هدف سلطه بر ملت‌ها و غارت منابع دست به تجاوز می‌زنند». بنابراین به باور این چهره نظامی، «برنامه‌ریزی‌ها و آمادگی‌های ساختاری با هدف ایجاد امید و دستیابی به نتایج روشن در آینده نزدیک دنبال می‌شود». کوثری در بخش پایانی گپ‌وگفت با «شرق» پیرامون احتمال سخنرانی مستقیم و تصویری رهبر انقلاب یا برگزاری دیدار عمومی با مردم و مسئولان به دنبال تداوم ملاقات‌ها با دیگر مقامات نظام نیز می‌گوید «یقینا گفت‌وگوهای مستقیم و رودرروی رهبری انقلاب با مردم و مسئولان در زمان مناسب و مطابق الگوی گذشته انجام خواهد شد». این نماینده مجلس، حتی از تمایل خود رهبر انقلاب به گفت‌وگوی مستقیم با مردم و مسئولان گفت، اما در عین حال یادآور شد «در شرایط جنگی کنونی و تهدیدهای تروریستی آمریکا و رژیم صهیونیستی، اقتضائات خاصی ایجاد کرده است که فعلا دیدار مستقیم به صلاح نیست».
پزشکیان: تواضع و صمیمیت رهبر انقلاب، الگویی برای نظام مدیریتی کشور
نخستین دیدار مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، با رهبر انقلاب، از جمله دیدارهایی بود که روایت آن بیش از آنکه بر جزئیات دستور کارهای اجرایی متمرکز باشد، بر ویژگی‌های شخصیتی، اخلاقی و مدیریتی رهبر انقلاب و تأثیر این ویژگی‌ها بر فضای تعامل مسئولان تأکید داشت. پزشکیان ۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵ در جریان نشست نمایندگان اصناف و بازاریان کشور و در تشریح این دیدار، از برگزاری گفت‌وگویی صمیمی به مدت نزدیک به دو ساعت و نیم خبر داد و گفت آنچه بیش از هر موضوع دیگری برای او برجسته بوده، نحوه مواجهه، نوع نگاه و شیوه برخورد متواضعانه و عمیقا صمیمی رهبر انقلاب بوده است. به گفته رئیس‌جمهور، این رویکرد موجب شده فضای ملاقات به محیطی مبتنی بر اعتماد، آرامش، همدلی و گفت‌وگوی بی‌واسطه تبدیل شود. طبق روایت ایرنا، رئیس‌جمهور در توضیح برداشت خود از این ملاقات، بر این نکته تأکید کرد که رفتار عالی‌ترین مقام کشور می‌تواند الگویی برای مجموعه مدیریتی و اداری باشد.
از نگاه پزشکیان، هنگامی که در بالاترین سطح حاکمیت، تواضع، سادگی، احترام متقابل و روحیه مردمی مبنای تعامل قرار می‌گیرد، این رفتار می‌تواند در سایر سطوح مدیریتی نیز تأثیرگذار باشد و مسئولان را به شنیدن واقعی مسائل مردم و نزدیک‌ماندن به جامعه ترغیب کند. او همچنین با اشاره به مفهوم مسئولیت در نظام اسلامی، تأکید کرد که مسئولیت اجرایی نباید به‌عنوان امتیاز و برتری تلقی شود، بلکه جایگاه مدیریتی به معنای پذیرش تعهد بیشتر، پاسخ‌گویی سنگین‌تر و مسئولیت مضاعف در قبال مردم است. پزشکیان تصریح کرد که هیچ مسئولی نباید موقعیت خود را به ابزاری برای فاصله‌گرفتن از مردم یا ایجاد تمایز میان خود و جامعه تبدیل کند. در روایت رئیس‌جمهور، این شیوه تعامل با سیره و عملکرد رهبر شهید انقلاب نیز پیوند خورده است. او با اشاره به اینکه رهبر شهید نیز در عمل به مسئولیت‌پذیری و توجه به مردم پایبند بودند، بر استمرار چنین رویکردی در مدیریت کشور تأکید کرد. پزشکیان در ادامه، اهمیت این ویژگی‌ها را فراتر از یک ملاقات شخصی دانست و خاطرنشان کرد که در شرایط حساس کشور و منطقه، وجود چنین منش و رویکردی در عالی‌ترین سطح حاکمیتی می‌تواند به تقویت سرمایه اجتماعی، انسجام مدیریتی و افزایش امید و همدلی در جامعه کمک کند. به این ترتیب، مهم‌ترین بخش روایت پزشکیان از نخستین دیدار، تأکید بر تواضع و صمیمیت رهبر انقلاب به‌عنوان الگویی برای مسئولان بود؛ روایتی که محور اصلی آن، پیوند میان اخلاق مدیریتی، اعتماد عمومی و مسئولیت‌پذیری در قبال مردم است.
پزشکیان: تأکید رهبر انقلاب بر معیشت مردم و ضرورت تداوم کار دولت در شرایط جنگی
دومین دیدار رسمی مسعود پزشکیان با رهبر انقلاب در ۱۸ مرداد ۱۴۰۵ و هم‌زمان با آغاز سومین سال ریاست‌جمهوری او برگزار شد. این ملاقات دوساعته در شرایطی انجام گرفت که کشور با مجموعه‌ای از مسائل اقتصادی، معیشتی و دفاعی ناشی از شرایط جنگ تحمیلی سوم مواجه بود و در فضای سیاسی نیز شایعاتی درباره استعفای رئیس‌جمهور مطرح شده بود. براساس گزارش منتشرشده از این دیدار، یکی از مهم‌ترین محورهای گفت‌وگو، تأمین نیازهای معیشتی مردم و اولویت‌بندی اقدامات برای کاهش فشارهای اقتصادی بر خانوارها بود. همچنین آخرین شرایط جنگ تحمیلی سوم، تحولات میدانی و راهبردی، وضعیت توانمندی‌های نظامی و دفاعی کشور و راهکارهای تأمین منابع و مدیریت مصارف ریالی، ارزی و انرژی در شرایط تحریمی مورد بحث قرار گرفت.
بخش دیگری از گفت‌وگوها به مسائل اقتصادی خارجی اختصاص داشت؛ از جمله چگونگی تعامل اقتصادی با طرف‌های خارجی و استفاده از ظرفیت‌های دیپلماتیک برای رفع موانع تجاری. این محورها نشان می‌دهد که دستور کار دیدار صرفا محدود به مسائل جاری دولت نبود و مجموعه‌ای از موضوعات مرتبط با اقتصاد، دفاع و مناسبات خارجی را در بر می‌گرفت. بنا بر روایت صبح نو، اهمیت سیاسی این ملاقات نیز در شرایطی قابل توجه بود که شایعاتی درباره کناره‌گیری رئیس‌جمهور در برخی محافل مطرح شده بود. پزشکیان پیش از این دیدار صراحتا اعلام کرده بود «استعفا نداده‌ام و نمی‌دهم و با قدرت ادامه خواهم داد». برگزاری این ملاقات در آغاز سومین سال فعالیت دولت، در کنار مباحث مربوط به مسائل اساسی کشور، از استمرار تعامل میان قوه مجریه و رهبری حکایت داشت. آنچه در گزارش از محتوای دیدار منعکس شده، تمرکز بر مسائل اقتصادی، معیشتی، دفاعی و دیپلماتیک است. در کنار این موضوعات، دیدار در مقطعی انجام شد که تداوم فعالیت دولت و هماهنگی میان قوه مجریه و رهبری اهمیت سیاسی ویژه‌ای داشت. در مجموع، دومین دیدار پزشکیان را می‌توان از منظر دستور کار اعلام‌شده، نشستی برای بررسی مهم‌ترین مسائل اجرایی کشور در شرایط جنگی دانست؛ نشستی که در آن، معیشت مردم و مدیریت منابع در کنار آمادگی دفاعی و تعاملات اقتصادی خارجی مورد توجه قرار گرفت.
محسنی‌اژه‌ای: رهبر انقلاب بر غنیمت‌شمردن فرصت خدمت و برخورد قاطع با فساد تأکید کردند
حجت‌الاسلام‌و‌المسلمین غلامحسین محسنی‌اژه‌ای، رئیس قوه قضائیه نیز در دیدار با رهبر انقلاب، گزارشی از مسائل روز کشور و موضوعات مرتبط با دستگاه قضا ارائه کرد. طبق گزارش مرکز رسانه قوه قضائیه، او روز دوشنبه چهارم آبان، در نشست شورای عالی این قوه (قضائیه)، به تشریح این ملاقات پرداخت و علاوه بر بیان برداشت خود از ویژگی‌های رهبر انقلاب، بخشی از محورها و توصیه‌های مطرح‌شده در این دیدار را بازگو کرد. محسنی‌اژه‌ای در ابتدای سخنان خود با اشاره به استمرار هدایت نظام و انقلاب، از امام راحل، رهبر شهید انقلاب و رهبر انقلاب به‌عنوان سکانداران کشتی نظام و کشور یاد کرد. او رهبر انقلاب را شخصیتی برخوردار از صلابت، اقتدار و تدبیر توصیف کرد که به وعده‌های الهی ایمان دارد و به ملت متکی است. رئیس قوه قضائیه در تشریح مشاهدات خود از این ملاقات، گفت در دیدار با رهبر انقلاب، ایشان را در نهایت صلابت و سلامت مشاهده کرده است. به گفته او، همان شجاعت، استواری و تزلزل‌ناپذیری که در رهبر شهید انقلاب متجلی بود، در رهبر انقلاب نیز آشکار است. محسنی‌اژه‌ای همچنین از ایمان بلند، توکل بالا، توانمندی برجسته و انرژی فزاینده ایشان سخن گفت. او هیبت، صلابت و قاطعیت رهبر انقلاب در برابر دشمن و خیرخواهی ایشان برای عموم مردم را از ویژگی‌های برجسته این ملاقات دانست و تأکید کرد که رهبر انقلاب بر مسائل داخلی و خارجی اشراف دارند و اطلاعات از مجاری مختلف به ایشان می‌رسد. اما بخش مهم‌تر روایت رئیس قوه قضائیه، به محتوای گفت‌وگوها و توصیه‌های رهبر انقلاب مربوط می‌شد. محسنی‌اژه‌ای اعلام کرد که گزارشی از مسائل روز کشور و موضوعات مرتبط با دستگاه قضائی ارائه کرده و درباره هماهنگی میان قوه قضائیه، دو قوه دیگر و نیروهای مسلح نیز گفت‌وگوهایی انجام شده است. به گفته او، یکی از توصیه‌های محوری رهبر انقلاب، ازدست‌ندادن فرصت‌ها حتی برای یک لحظه و غنیمت‌شمردن فرصت خدمت به مردم بود. در این چارچوب، شنیدن دغدغه‌های مردم، حضور در کنار اقشار مختلف جامعه و گره‌گشایی از مشکلات آنان به‌عنوان عواملی برای تقویت سرمایه اجتماعی نظام مورد تأکید قرار گرفت.
همچنین بر ضرورت انجام امور مملکتی، به‌ویژه موضوعاتی که مستقیم با مردم ارتباط دارند، با سرعت و دقت تأکید شد. مبارزه قاطع با فساد نیز از دیگر محورهای مهم این دیدار بود. محسنی‌اژه‌ای گفت رهبر انقلاب بر برخورد قانونی، سریع، دقیق، عادلانه و بدون تبعیض با فساد و مظاهر آن تأکید کرده‌اند. این مطالبه علاوه بر مقابله با فساد در سطح عمومی، شامل اصلاح ضعف‌ها و کاستی‌های درون دستگاه‌ها نیز می‌شود. رئیس دستگاه قضا همچنین از تأکید رهبر انقلاب بر ضرورت شناسایی و رفع سریع ضعف‌های درون‌سازمانی سخن گفت و هشدار داد که بی‌توجهی به کاستی‌ها می‌تواند زمینه تبدیل آنها به فساد را فراهم کند. از این منظر، روایت محسنی‌اژه‌ای از دیدار، بیش از هر چیز بر مسئولیت دستگاه قضا در خدمت‌رسانی، مبارزه با فساد و افزایش اعتماد عمومی متمرکز بود.
قالیباف: حفظ قدرت خرید مردم و ایمن‌سازی زنجیره تولید، از تأکیدات رهبر انقلاب بود
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، سه‌شنبه پنجم آبان در نطق پیش از دستور خود در صحن علنی مجلس، جزئیات بیشتری از ملاقاتش با رهبر انقلاب را تشریح کرد. او در پاسخ به درخواست نمایندگان برای توضیح درباره این دیدار، ابتدا به موضوع سلامت و وضعیت عمومی رهبر انقلاب پرداخت و سپس مجموعه‌ای از محورهای اقتصادی، نظامی، دیپلماتیک و مدیریتی مطرح‌شده در ملاقات را بازگو کرد. قالیباف در پاسخ به پرسش‌های مطرح‌شده درباره وضعیت جسمانی رهبر انقلاب تصریح کرد که «آقا در سلامتی کامل هستند» و در ادامه گفت آنچه در این دیدار برایش برجستگی داشته، برخورداری رهبر انقلاب از روحیه‌ای قوی، پرنشاط و امیدوار، همراه با صلابت و آرامش قلبی بوده است.
رئیس مجلس با اشاره به شناخت نزدیک خود از رهبر انقلاب، افزود که این ویژگی‌ها در جریان ملاقات به‌خوبی قابل مشاهده بوده و ایشان در مباحث مطرح‌شده، هم بر کلیات و هم بر جزئیات موضوعات اشراف داشته‌اند. قالیباف همچنین با اشاره به شرایط دشوار پس از شهادت رهبر شهید انقلاب، روحیه مناسب و استواری رهبر انقلاب را در چنین شرایطی مورد توجه قرار داد و آن را نشانه‌ای از ایمان به خداوند و اعتقاد عمیق به مردم دانست. اما بخش مهمی از سخنان رئیس مجلس به مسائل اقتصادی اختصاص داشت. او گفت یکی از موضوعاتی که رهبر انقلاب با دقت دنبال می‌کنند، شاخص‌های کلان اقتصادی است و بر ضرورت پرهیز از بیش‌برآوردی و کم‌برآوردی در این زمینه تأکید دارند.
قالیباف همچنین از پیگیری مکرر موضوع ایمن‌سازی زنجیره‌های تولید از سوی رهبر انقلاب خبر داد و گفت این مسئله برای سومین بار به‌طور جدی در دیدارهای ایشان مورد تأکید قرار گرفته است. این موضوع شامل تأمین مواد اولیه، استمرار چرخه تولید و تأمین کالاهای اساسی می‌شود. از دیگر محورهای اقتصادی مطرح‌شده، حفظ قدرت خرید مردم و تأمین معیشت خانوارها بود؛ با این تأکید ویژه که نیروهای مسلح و رزمندگانی که در میدان حضور دارند، باید در اولویت تأمین معیشتی قرار بگیرند.
رئیس مجلس در ادامه به رهنمودهای رهبر انقلاب درباره برنامه هفتم و موضوع بازسازی اشاره کرد و گفت بخشی از مباحث دیدار نیز به مسائل نظامی، جنگ، جبهه مقاومت، دیپلماسی و مذاکرات اختصاص داشته است. همچنین موضوع جنگ اقتصادی، به‌ویژه تردید اقتصادی و محاصره دریایی، از دیگر مسائل مورد بحث بوده است. قالیباف از تأکید رهبر انقلاب بر خدمت‌رسانی به مردم، افزایش تاب‌آوری جامعه، وحدت حداکثری میان مسئولان و اتخاذ مواضع محکم و یکپارچه سخن گفت. به گفته او، روابط با شرکای راهبردی، به‌ویژه چین، و ضرورت همکاری دولت و مجلس نیز در این ملاقات مورد توجه قرار گرفته است. رئیس مجلس در جمع‌بندی روایت خود، وحدت در گفتار و عمل را رمز عبور از تنش‌ها و چالش‌های پیش‌رو دانست. بنابراین، مهم‌ترین پیام این دیدار در روایت قالیباف، پیوند میان ثبات اقتصادی، تأمین معیشت، آمادگی دفاعی و هماهنگی عملی مسئولان برای عبور از شرایط دشوار کشور بود.
محسن رضایی: رهبری از شورای عالی امنیت ملی به عنوان چهارراه تدبیر امور کشور یاد کردند.
دیدار سرلشکر محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی با رهبر انقلاب هم در پنجم آبان برگزار شد. این ملاقات از نظر محورهای مطرح‌شده، نسبت به دیدارهای دیگر، تمرکز بیشتری بر مسائل راهبردی، امنیت ملی، سیاست منطقه‌ای و سازوکار هماهنگی میان بخش‌های مختلف حکمرانی داشت. بر اساس گزارش منتشرشده پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری از این دیدار، رهبر انقلاب در این ملاقات از شورای عالی امنیت ملی و دبیرخانه آن به‌عنوان «چهارراه تدبیر» امور کشور یاد کردند. این تعبیر در کنار تأکید بر ارتباط متقابل چهار حوزه فرهنگ، سیاست، اقتصاد و امنیت، نشان‌دهنده اهمیت نگاه جامع و فرابخشی در تصمیم‌گیری‌های کلان کشور است.
رهبر انقلاب در این دیدار بر این نکته تأکید کردند که تصمیم‌گیری در هر یک از این حوزه‌ها باید با در نظر گرفتن پیوست‌های متناسب انجام شود. همچنین بهره‌مندی از نقشه راهی که تصویر کاملی از هر اقدام، از نقطه آغاز تا پایان، ارائه کند، از الزامات اتخاذ تصمیم‌های متقن و استوار دانسته شد. یکی دیگر از محورهای مهم ملاقات، تقویت انسجام و وحدت ملی و افزایش اعتماد متقابل میان مردم و مسئولان بود. در همین چارچوب، استفاده از ظرفیت‌های قانون اساسی، به‌ویژه اصل ۱۷۶، برای کمک به رئیس‌جمهور و دستگاه‌های اجرایی با هدف تسهیل و تسریع در حل مشکلات کشور مورد تأکید قرار گرفت. در حوزه امنیت ملی و منطقه‌ای نیز موضوع اعمال مدیریت بر تنگه هرمز و تحکیم روابط دوجانبه با کشورهای همسایه بر پایه منافع پایدار و متقابل مطرح شد. این بخش از دیدار، اهمیت پیوند میان امنیت ملی و مناسبات منطقه‌ای را در چارچوب منافع جمهوری اسلامی ایران نشان می‌دهد.
رهبر انقلاب همچنین مستأصل شدن دشمن را از ثمرات مقاومت ملی دانستند و بر ضرورت اطلاع‌رسانی فعالانه و به‌موقع برای استمرار حضور مردم در دفاع از کشور و نظام تأکید کردند. در بخش دیگری از این دیدار، پیگیری حقوق و منافع ملت ایران و جبهه مقاومت از طریق تحقق شروط مطرح‌شده از سوی مسئولان کشور، با هدف پایان جنگ و خاتمه وضعیت «نه جنگ، نه صلح»، مورد توجه قرار گرفت. در مقابل، محسن رضایی نیز گزارشی از شرایط کشور در حوزه‌های مختلف و اقدامات در دست انجام ارائه کرد. او در این گزارش، پیگیری سیاست راهبردی جمهوری اسلامی ایران برای «سامان دادن به ترتیبات و نظم درون‌زای منطقه‌ای» را از جمله اقدامات دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی برشمرد. در قرائت کلان، این دیدار را می‌توان مکمل مباحث مطرح‌شده در ملاقات‌های دیگر دانست؛ چراکه در آن، علاوه بر ضرورت هماهنگی میان بخش‌های مختلف حاکمیت، بر نقش اعتماد عمومی، مقاومت ملی، مدیریت ظرفیت‌های ژئوپلیتیکی و تقویت مناسبات منطقه‌ای تأکید شده است. روایت منتشرشده از این ملاقات، شورای عالی امنیت ملی را نهادی فرابخشی معرفی می‌کند که باید با در نظر گرفتن پیوندهای متقابل اقتصاد، سیاست، فرهنگ و امنیت، زمینه تصمیم‌گیری منسجم و مؤثر در سطح ملی را فراهم کند.