به گزارش خبرآنلاین، وزارت آموزش‌وپرورش این روزها روی لبه تیغ تصمیم‌گیری حرکت می‌کند. از یک‌سو، آمارهای دولتی از فروکش کردن تب‌وتاب استخدام‌های گسترده در مقایسه با چند سال گذشته حکایت دارد و از سوی دیگر، لغو آزمون استخدامی امسال و گره‌های کور در توزیع نیروی انسانی، وضعیت آموزش کشور را پیچیده‌تر کرده است و سیستم آموزشی بین تغییرات جمعیتی و کمبود اعتبار گرفتار شده است.
تسنیم در خبری نوشت:البته کمبود معلم به‌طور مساوی در همه جای سیستم پخش نشده و دوره ابتدایی زیر بار سنگین تراکم کلاس‌ها قرار دارد و بیشتر از نیمی از دانش‌آموزان کشور در این دوره هستند همچنین کلاس‌های درس در کلان‌شهرها و مناطق حاشیه‌ای با تراکم بالای دانش‌آموزان مواجه است و نسبت معلم به دانش‌آموز در این مناطق فراتر از استانداردهای منطقی رفته و بیشترین ضربه را به پایه‌های یادگیری کودکان می‌زند.
در دوره متوسطه و هنرستان‌ها نیز به شدت استادکار و مهندس نیاز است و موج دانش‌آموزان در حال رسیدن به دوره متوسطه و به ویژه هنرستان‌ها است و بیشتر از هر زمان دیگری با کمبود استادکار، انباردار و هنرآموز مواجهند.
طبق آمارهای رسمی، آموزش‌وپرورش سالانه بین ۲۵ تا ۳۰ هزار معلم را از طریق آزمون استخدامی تأمین می‌کند. به گفته علیرضا کاظمی وزیر آموزش‌وپرورش با وجود پیگیری‌های انجام‌شده برای دریافت مجوزهای لازم، به دلیل «شرایط جنگی» امکان برگزاری آزمون استخدامی و تکمیل فرایند جذب نیرو تا آغاز مهرماه فراهم نشد. این موضوع در کنار اختصاص نیافتن سهمیه ۵ هزار نفری سربازمعلمان، فشار مضاعفی را بر حوزه منابع انسانی به‌ویژه در مناطق روستایی، عشایری و نقاط دوردست وارد کرد. با این حال با تلاش‌های صورت‌گرفته در زمینه ساماندهی منابع انسانی، سال تحصیلی با چالش‌های کمتری نسبت به پیش‌بینی‌ها آغاز شد.
همچنین علی فرهادی سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش، درباره وضعیت برگزاری آزمون در سال آینده به تسنیم توضیح داد: تاکنون هیچ تصمیمی در این زمینه اتخاذ نشده و این موضوع همچنان در دست بررسی است. برگزاری آزمون استخدامی زمانی در دستور کار قرار می‌گیرد که ظرفیت فارغ‌التحصیلان دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه شهید رجایی برای تأمین نیروی موردنیاز کافی نباشد.
وی افزود: در بخش‌هایی مانند مراقبان سلامت و مشاوران مدارس هنوز با شاخص‌های مطلوب فاصله داریم. همچنین هنرستان‌ها به نیروهای مکمل از جمله استادکار، انباردار و هنرآموز دوم نیاز دارند و درخواست جذب نیرو در این بخش‌ها به سازمان اداری و استخدامی ارائه خواهد شد.
شیب نزولی نیاز آموزش‌وپرورش به نیروی انسانی
در سوی دیگر، علی باقرزاده رئیس مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و امور اداری وزارت آموزش‌وپرورش با تأکید بر اینکه نیاز آموزش‌وپرورش به نیروی انسانی مانند دهه گذشته روند افزایشی ندارد و در حال کاهش است، اظهار داشت: با این حال، سیاست‌های وزارتخانه و الزامات برنامه هفتم توسعه از جمله کاهش تراکم کلاس‌ها برای ارتقای کیفیت آموزش همچنان با قوت دنبال می‌شود.
وی همچنین درباره وضعیت استخدام نیروهای حق‌التدریس، مربیان پیش‌دبستانی، نهضت سوادآموزی، مدارس غیردولتی و مربیان طرح امین تصریح کرد: جذب این گروه‌ها در سال‌های گذشته عمدتاً بر اساس قوانین مصوب مجلس انجام شده و در حال حاضر هیچ قانون جدیدی که وزارتخانه را ملزم به استخدام این افراد کند، وجود ندارد.
فرصت طلایی برای مهندسان
یکی از نکات کلیدی مطرح‌شده در خصوص تأمین نیرو، تناسب نداشتن ظرفیت دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی با نیاز آموزش‌وپرورش به هنرآموز است. برای جبران این خلاء و در اجرای قانون برنامه هفتم، جذب دانشجوی مهارت‌آموز از سال گذشته با ظرفیت ۳ هزار نفر کلید خورده است.
بر اساس این طرح، فارغ‌التحصیلان رشته‌های مهندسی دانشگاه‌های دولتی و غیردولتی می‌توانند در آزمون مربوطه شرکت کرده و پس از پذیرش به‌عنوان هنرآموز به کار گرفته شوند. این افراد هم‌زمان با گذراندن سال پایانی تحصیل خود، دروس مرتبط با علوم تربیتی را نیز در دانشگاه فرهنگیان می‌گذرانند و از کمک‌هزینه تحصیلی برخوردار خواهند شد.
مدیریت توزیع و ماندگاری معلم در مناطق کمتر برخوردار
چالش اصلی آموزش‌وپرورش تنها کمبود معلم نیست بلکه توزیع ناعادلانه نیروهای متخصص است. برای حل این مشکل، وزارتخانه نیازمند بازنگری در سیاست‌های انگیزشی است تا معلمان توانمند ترغیب شوند در مناطق روستایی، عشایری و حاشیه‌ای کلان‌شهرها خدمت کنند. ارائه بسته‌های حمایتی مسکن، امتیازات انگیزشی و تسهیلات رفاهی می‌تواند نرخ ماندگاری معلمان را در این مناطق افزایش دهد.
با توجه به کمبود شدید نیروهای کارگاهی و استادکاران در هنرستان‌ها، طرح جذب دانشجویان مهارت‌آموز از میان فارغ‌التحصیلان رشته‌های مهندسی اقدامی مهمی است.