به گزارش خبرآنلاین، محمود جعفری دهقی، استاد دانشگاه تهران، در جریان آیین رونمایی از کتاب «شرق‌شناسی در روسیه (ایران‌شناسی و اسلام‌شناسی)» اثر مهدی سنایی، سفیر پیشین جمهوری اسلامی ایران در فدراسیون روسیه، به تبیین پیوند عمیق میان جغرافیای طبیعی فلات ایران، نبوغ تمدنی مردمان این مرزوبوم و انگیزه‌های شرق‌شناسان برای کاوش در تاریخ این کهن‌دیار پرداخت.
جعفری دهقی با اشاره به مختصات طبیعی کشورمان گفت: «سرزمین ما در واقع محصور میان سه رشته‌کوه است؛ در شمال رشته‌کوه البرز، در غرب زاگرس و در شرق کوه‌های تفتان قرار دارد که در میان این سه رشته، یک مثلث طبیعی تشکیل شده و بزرگ‌ترین کویرهای جهان یعنی کویر نمک و کویر لوت در دل آن جای گرفته‌اند.»
وی افزود: «طبیعت این جغرافیا زیست را به شدت دشوار می‌کرد، اما ایرانی‌ها این نبوغ و استعداد را داشتند که چنین سرزمینی را مدیریت کنند؛ چنان‌که در همین پهنه کویری، عظیم‌ترین کانال‌ها و شبکه‌های آبی احداث شد و امکانات کم‌نظیری برای استقرار تمدن و ادامه زندگی فراهم آمد؛ از این رو مطالعه این دستاورد بزرگ همواره برای شرق‌شناسان اهمیت والایی داشته است.»
غنای تاریخی و ادبی بی‌همتا؛ فراتر از انطباق‌های اقلیمی
این استاد دانشگاه تهران دومین رکن کشش شرق‌شناسان به فلات ایران را تاریخ و ادبیات غنی و دیرپای زبان فارسی دانست.
جعفری دهقی با مقایسه میراث ادبی ایران با دیگر ملل جهان خاطرنشان ساخت: «هیچ کشوری به اندازه سرزمین ما مورخ، دانشمند، ادیب و شاعر به تاریخ تقدیم نکرده است و حتی اگر ملت‌های دیگر نیز از چنین چهره‌هایی برخوردار بوده‌اند، از حیث کیفیت آثار کدام‌یک از آن‌ها به پای جایگاه حکیم ابوالقاسم فردوسی، حافظ، سعدی و مولانا می‌رسد؟»
وی در پایان تاکید کرد که ترکیب این دو مولفه بنیادین—یعنی توانایی شگفت‌انگیز در مهار اقلیم سخت و برپایی تمدن در کنار آفرینش والاترین مضامین فکری، اخلاقی و عرفانی در زبان فارسی—عامل اصلی شیفتگی مستشرقان، به‌ویژه در مکاتب شرق‌شناسی روسیه، نسبت به بازشناسی هویت و فرهنگ ایرانی بوده است.
متن کامل گزارش این نشست را در لینک زیر بخوانید:
۴۲/۴۲