جهان صنعت نیوز، نشست‌های قبلی این قالب همکاری سال ۲۰۱۹ در شهر سوچی و در سال ۲۰۲۳ در سن‌پترزبورگ برگزار شده بودند و این بار در دهمین ماه از سال ۲۰۲۶ میلادی، کاخ بزرگ کرملین میزبان سومین نشست با شعار «برای صلح، امنیت و توسعه» بود.
تصویب بیانیه پایانی، طرح اقدام جدید برای «مجمع مشارکت روسیه و آفریقا» برای سال‌های ۲۰۲۷ تا ۲۰۲۹ و صدور بیانیه‌ای در خصوص همکاری در زمینه کاربردهای غیرنظامی فناوری‌های هوش مصنوعی از دیگر رویدادهای این نشست بود.
اتحاد در مسیر ایجاد نظم جهانی چندقطبی
رئیس‌جمهور روسیه در سخنانی در این نشست گفت: روسیه و آفریقا با پیوندهای دوستیِ بسیار مستحکم و شراکتی نزدیک به یکدیگر گره خورده‌اند و در مسیر ایجاد یک نظم جهانی چندقطبی و حقیقتاً دموکراتیک متحد هستند.
ولادیمیر پوتین افزود: نظم نوین جهانی باید به دور از دیکته‌های تحمیلی و استانداردهای دوگانه باشد و بر پایه احترام به هنجارهای حقوق بین‌الملل و اصول بنیادین منشور سازمان ملل متحد – با در نظر گرفتن تمامیت و پیوستگیِ این اصول – استوار شود.
وی در ادامه سخنان ژولیوس نایرره رهبر برجسته جنبش ضد استعماری و نخستین رئیس‌جمهور تانزانیا را یادآور شد که گفته است: استقلال به معنای تکیه بر توانمندی‌های خود است.
پوتین در ادامه گفت: دقیقاً بر اساس همین رویکرد بوده که کشور ما همواره در کنار ملت‌های آفریقا ایستاده، آنها را در مبارزه علیه ستم استعماری یاری کرده و حمایتی همه‌جانبه و بی‌دریغ از آرمان‌های آنان برای دستیابی به آزادی، استقلال حقیقی، توسعه مستقل و انتخاب مدل‌های سیاسی و اجتماعی-اقتصادیِ مختص به خودشان داشته است.
رئیس‌جمهور روسیه تأکید کرد: مسکو آماده همکاری با ملت‌های آفریقا در مسیر دفاع آنها از حاکمیت ملی خود، دستیابی آنها به رشدی پایدار و تقویت اقتصادها و جوامع آنهاست.
وی افزود: روسیه و کشورهای آفریقایی خواهان گفت‌وگویی عادلانه در سطح بین‌المللی هستند که منافع تمامی دولت‌ها را در نظر بگیرد و در این راستا، از حضور عادلانه‌تر آفریقا در نظام تصمیم‌گیری جهانی، از جمله در شورای امنیت سازمان ملل متحد و نهادهای مالی بین‌المللی، دفاع می‌کنیم.
پوتین در ادامه گفت: حجم مبادلات تجاری روسیه با کشورهای آفریقایی در سال ۲۰۲۵ میلادی از مرز ۲۷ میلیارد دلار گذشت؛ رقمی که نشان‌دهنده افزایشی یک و نیم برابری نسبت به نشست قبلی سران روسیه و آفریقا است؛ با این حال با همگرا کردن ظرفیت اتحادیه اقتصادی اوراسیا که روسیه عضو آن است و منطقه تجارت آزاد قاره آفریقا، می‌توان فرصت‌های بیشتری را برای افزایش جریان متقابل کالا و سرمایه فراهم کرد.
پوتین افزود: به عنوان نمونه، نظام یکپارچه ترجیحات تعرفه‌ای در اتحادیه اقتصادی اوراسیا، مزایای چشمگیری را برای صادرکنندگان آفریقایی جهت ورود کالا به بازار اوراسیا به همراه دارد و ۴۷ کشور این قاره مشمول این مزایا هستند که از میان آنها، ۳۲ کشور به‌طور کامل از پرداخت عوارض گمرکی معاف هستند.
مبارزه با قیمت‌گذاری ناعادلانه و غارت منابع آفریقا
اواریست نداییشیمیه رئیس‌جمهوری بوروندی و رئیس دوره‌ای کنونی اتحادیه آفریقا نیز در این نشست گفت: روسیه همواره دوستی استوار و وفادار در تمام شرایط برای کشورهای آفریقایی بوده و در دوران سختی از آنها حمایت کرده و در کنار آنها ایستاده است.
وی خاطرنشان کرد: رهبران آفریقا در اینجا گرد هم آمده‌اند تا روند تحول را شتاب بخشند و زنجیره‌های ارزش ایجاد کنند چرا که این قاره دیگر به صرفِ صادرات مواد خام و واردات کالاهای نهایی بسنده نخواهد کرد.
رئیس‌جمهوری بوروندی اظهار داشت: ما کشورهای آفریقایی باید ظرفیت‌های صنعتی خود را توسعه دهیم، کشاورزی‌مان را نوسازی و زیرساخت‌های انرژی و شبکه‌های لجستیکی خود را تقویت کنیم تا به جای آنکه آفریقا صرفاً یک بازار مصرفی باقی بماند به کانونی واقعی برای تولید و تجارت تبدیل شود.
وی ادامه داد: ما خواهان غارت منابع خود نیستیم؛ از این رو، با استخراج غیرقانونی منابع، قیمت‌گذاری‌های ناعادلانه و سایر اقدامات زیانباری که توسعه ما را تضعیف می‌کنند، مبارزه می‌کنیم.
نداییشیمیه اظهار داشت: «برنامه اقدام» مجمع مشارکت روسیه و آفریقا برای دوره ۲۰۲۷–۲۰۲۹ که در این نشست به تصویب رسید، فرصتی را برای ارتقای روابط طرف‌ها به سطحی جدید فراهم می‌آورد.
رنج مردم فلسطین پایان یابد/ تلاش‌های ایران و چین برای ثبات در خاورمیانه
غزالی عثمانی رئیس جمهوری کومور نیز در این اجلاس گفت: فاجعه‌ای حقیقی در فلسطین پیش چشمان ما در حال وقوع است و ما بار دیگر بر درخواست خود برای پایان دادن به تمامی رنج‌هایی که بر مردم فلسطین تحمیل شده است، تأکید می‌کنیم.
وی با بیان اینکه تلاش‌های دیپلماتیک به رهبری ایران و چین برای ایجاد ثبات در خاورمیانه حیاتی هستند، افزود: ما همچنین از تلاش‌ها برای برقراری صلح در اوکراین حمایت می‌کنیم؛ با این امید که ابتکارات موجود – از جمله تلاش‌هایی که طرف آمریکایی نیز در آنها مشارکت دارد – بتواند به از سرگیری مذاکرات صلح، آتش‌بسی پایدار و در نهایت، دستیابی به راه‌حلی قطعی و امضای توافق‌نامه‌ای میان روسیه و کشور همسایه و برادرش منجر شود.
رئیس جمهوری کومور در ادامه با اشاره به برنامه‌های این کشور متشکل از مجمع‌الجزایر در زمینه تجارت دریایی تأکید کرد: آفریقا خواهان یک نظام حکمرانی جهانیِ کارآمد و نیرومند است؛ نظامی که ضمن رسیدگی به بحران‌های مهاجرتی، به تقویت ساختارهای ملیِ عادلانه‌تر و برابر کمک کند.
پوتین رئیس‌جمهور روسیه پس از سخنان رئیس‌جمهوری کومور گفت: ما قطعاً ایده‌های شما را در مورد توسعه فعالیت‌های دریایی به دقت بررسی خواهیم کرد؛ مهم‌ترین جنبه در این زمینه، پایبندی همگان به اصول بنیادین حقوق بین‌الملل دریایی و حفظ آزادی کشتیرانی است. این اصل باید در تمامی مناطق جهان رعایت شود.
وی اظهار داشت: در حالی که بر تحولات خلیج فارس تمرکز داریم، نباید مسائل پیشِ روی فلسطین را که همچنان رنج می‌برد، از نظر دور بداریم. همان‌طور که می‌دانید، موضع روسیه این است که حل‌وفصل قطعی مساله فلسطین تنها از طریق اجرای راهکار شناخته‌شده «تشکیل دو دولت»، شامل تأسیس یک دولت مستقل و تمام‌عیار فلسطینی، امکان‌پذیر است.
صدای آفریقا باید شنیده شود
عبدالفتاح السیسی رئیس‌جمهور مصر نیز در این نشست تأکید کرد: دستیابی به توسعه پایدار در مقیاسی گسترده‌تر، بدون وجود یک نظم بین‌المللی عادلانه‌تر و فراگیرتر که بازتاب‌دهنده واقعیت‌های موجود باشد، امکان‌پذیر نیست.
وی اظهار داشت: بر این اساس ما معتقدیم که صدای قاره آفریقا باید شنیده شود و این قاره بر روند اتخاذ تصمیمات مهم بین‌المللی به ویژه در نهادهای جهانی همچون شورای امنیت سازمان ملل متحد تأثیرگذار باشد.
رئیس‌جمهور روسیه نیز در بخش دیگری از این نشست گفت: در ارتباط با نبود نماینده‌ای از آفریقا در میان اعضای دائم شورای امنیت، باید گفت که این وضعیت ناعادلانه است. با این حال، جهان در حال تغییر است و آفریقا نیز دستخوش تحول است؛ نقش و اهمیت آفریقا رو به افزایش است؛ با این حال، باید با احتیاط و بر اساس آنچه «اجماع گسترده» می‌نامیم پیش برویم تا آنچه را که هم‌اکنون در اختیار داریم (سازوکار موجود شورای امنیت سازمان ملل متحد) از میان نبریم؛ چرا که بشریت هنوز ابزاری به گستردگی جامعه بین‌المللی مانند شورای امنیت سازمان ملل یا خود این سازمان در اختیار ندارد؛ با این حال ما با این رویکرد موافق هستیم و این موضوع در وزارت امور خارجه روسیه در حال بررسی است.
منبع: ایرنا