به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از بی‌بی‌سی، بیش از یک دهه بعد، جوجو در یک پناهگاه مستقر شده است - اما هنوز تنها زندگی می‌کند. او از زمان ربوده شدنش خانواده‌ای نداشته یا در واقع هیچ دوست گوریلی نداشته است. مراقبان جوجو در بنیاد لکدی در گابن می‌خواهند یک همراه - احتمالاً یک گوریل نجات‌یافته یا پرورش‌یافته در باغ‌وحش - پیدا کنند که جوجو بتواند با او زندگی و ارتباط برقرار کند. اما پیدا کردن یک دوست برای جوجو - و آوردن آنها به زندگی‌اش - ساده نیست.
پروفسور گیلیان فورستر از دانشگاه ساسکس، که در حال مطالعه جوجو به عنوان بخشی از تحقیقات روانشناسی میمون‌های بزرگ و چگونگی کمک به حیوانات نجات‌یافته برای بهبودی از آسیب‌های روحی است، می‌گوید: «او احتمالاً شدیدترین نمونه انزوایی است که تا به حال در یک میمون بزرگ دیده‌ام.» جوجو کمتر از یک سال داشت - نوزادی که به مادرش چسبیده بود - وقتی اسیر و فروخته شد.
بیشتر گوریل‌ها ۱۴ تا ۱۹ سال اول زندگی خود را در یک واحد خانوادگی محصور می‌گذرانند، اما او کاملاً تنها و در معرض نمایش عمومی در باغ‌وحش خصوصی که او را خریداری کرده بود، نگهداری می‌شد. ماکس آناکلِت ماکابا، که سرپرست لکدی است و تقریباً هر روز جوجو را می‌بیند، می‌گوید واضح است که او «اشتیاق تعامل انسانی» دارد.
او می‌گوید: «او حتی زحمت جمع‌آوری برگ‌ها را برای ما به جان می‌خرد تا آنها را برای خوراکی [مبادله کنیم] - تا با ما تعامل داشته باشد.» اریک ویلام، مدیر این پناهگاه، توضیح می‌دهد که جوجو همچنین وقتی زنانی را که به خوبی می‌شناسد به محل نگهداری‌اش می‌آیند و سپس آنجا را ترک می‌کنند، صدا می‌زند و صداهایی تولید می‌کند که نرهای پشت نقره‌ای برای احضار ماده‌ها در طبیعت استفاده می‌کنند. او می‌گوید: «قطعاً احساس تنهایی می‌کند.»
جوجو یکی از بیش از ۶۰۰۰ نخستی آفریقایی است که تخمین زده می‌شود بین سال‌های ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۳ در تجارت جهانی میمون‌ها و سایر نخستی‌ها خرید و فروش شده‌اند. اتحادیه پناهگاه پان آفریقا می‌گوید هزاران نفر دیگر به طور غیرقانونی برای استفاده به عنوان حیوانات خانگی عجیب و غریب، گوشت حیوانات وحشی و طب سنتی قاچاق می‌شوند.
کارشناسان معتقدند وقتی بچه میمون‌های بزرگ مانند جوجو در سنین پایین از گروه خود گرفته می‌شوند، دچار آسیب‌های روحی می‌شوند. تونی کینگ، فعال محیط زیست از موسسه خیریه آسپینال بریتانیا، که متخصص توانبخشی میمون‌های بزرگ نجات‌یافته است - نجات دو گوریل خواهر نوزاد را که به پناهگاهی در حوضه کنگو آورده شده بودند، به یاد می‌آورد. او می‌گوید: «آنها به یکدیگر چسبیده بودند.»
مورد جوجو غیرمعمول است. به گفته فورستر، او کاملاً بالغ است و نشانه‌هایی از استرس مضر و مزمن را نشان می‌دهد. او در رویکردی متحول‌کننده برای مطالعه اضطراب و تروما در میمون‌ها، از یک دوربین حرارتی برای فیلمبرداری از صورت جوجو استفاده کرده است. این به او اجازه می‌دهد تا جریان خون را رصد کند و چیزی را که به نظر می‌رسد سردی مزمن بینی است، آشکار کند.
این نشانه‌ای از یک واکنش استرسی ناکارآمد است. وقتی هر نخستی - انسان، شامپانزه یا گوریل - تحت استرس قرار می‌گیرد، جریان خون به چشم‌ها و گوش‌ها افزایش می‌یابد. این امر آنها را در حالت آماده‌باش برای خطر قرار می‌دهد، اما بینی آنها را موقتاً سردتر می‌کند. برای جوجو، به نظر نمی‌رسد که این فرورفتن بینی که به آن معروف است، بهبود یابد.
جوجو هرگز فرصتی برای نشستن آرام با گوریل دیگری نداشته است. هیچ‌کس نمی‌داند جوجو چگونه به یک همراه واکنش نشان خواهد داد. انتقال یک حیوان از یک باغ‌وحش معتبر، تصمیمی است که باید توسط یک کمیته بین‌المللی گرفته شود و بر اساس ژنتیک، سلامت، شخصیت و سازگاری حیوانات انجام شود. هر گونه معرفی به حیوان دیگر با دقت بسیار انجام می‌شود - شاید قبل از اینکه یکدیگر را ببینند، به آنها شیئی داده شود که بوی آن دیگری را بدهد.
این معرفی‌های آهسته و محتاطانه میمون‌ها اتفاق می‌افتد - مثلاً وقتی یک حیوان از یک گروه باغ‌وحش به گروه دیگر منتقل می‌شود. فورستر با تعدادی از باغ‌وحش‌های معتبر تماس گرفته تا امکان انجام این کار را برای جوجو بررسی کند. اما این بحث‌ها بدون هیچ نشانه‌ای از پیشرفت به نتیجه نرسیده است. او می‌گوید مشکل این است که فرآیندهای مشخصی برای انجام این نوع انتقال مکان‌ها وجود ندارد.
از آنجا که جوجو، که احتمالاً در دهه بیست زندگی خود است، به بلوغ رسیده است، کینگ فکر می‌کند ممکن است برای پیوند او با سایر گوریل‌ها خیلی دیر شده باشد. کینگ می‌گوید: «وضعیت جوجو منحصر به فرد است، اما احتمالاً او در جایی که هست بهترین است» و اضافه می‌کند که معرفی او به حیوان دیگری، به طرز طعنه‌آمیزی، می‌تواند منبع استرس بیشتری برای او باشد.
تنها بودن برای گوریل‌های نر بالغ نیز طبیعی و حتی نسبتاً رایج است. به گفته موریسون، حدود یک سوم از نرهای بالغ منزوی هستند. وقتی به نوجوانی می‌رسند، تمایل دارند پراکنده شوند و بخش خوبی از زندگی خود را به تنهایی بگذرانند.
در حالی که زندگی خانوادگی و تنهایی بزرگسالان در جامعه گوریل‌های وحشی نقش دارند، جوجو در نوزادی مجبور به حبس انفرادی شد. مورسون معتقد است که جوجو احتمالاً هم آسیب دیده و هم تنهاست.
او می‌گوید: «گوریل‌ها [در طبیعت] با هم حرکت می‌کنند، با هم غذا پیدا می‌کنند، با هم می‌خوابند. بخش زیادی از زندگی آنها فقط با این گروه بودن است.» این چیزی است که نگهبانان جوجو، فورستر، و دیگران برای جوجو می‌خواهند. یک دوست. شاید یک ماده یا یک نر سازگار.
نگهبان ماکابا می‌گوید: «برای او خوب است که یک همراه داشته باشد. زیرا تنها بودن مانند جدا شدن از دنیاست - مانند بودن در زندان است. داشتن یک گوریل دیگر در آنجا برای او چیز خوبی خواهد بود.»