فرمانده یگان حفاظت محیط زیست به مناسبت هشتم آبان، روز ملی محیط‌بان، از تلاش و فداکاری محیط‌بانان قدردانی کرد و گفت: با وجود کمبود ۶۰درصدی نیروی انسانی، مسئولیت حفاظت از نزدیک به ۲۰میلیون هکتار از مناطق تحت‌حفاظت کشور بر عهده محیط‌بانان است؛پاسدارانی که ۱۵۴تن از آنان در راه صیانت از طبیعت ایران جان خود را فدا کرده‌اند.
به گزارش اطلاعات، مسئولان سازمان حفاظت محیط‌زیست می‌گویند در حالی که طبق استانداردهای بین‌المللی به ۳۰هزار محیط‌بان نیاز داریم درحال حاضر، ایران فقط ۴هزار محیط‌بان دارد و برای دستیابی به نیروی انسانی لازم در کشور حداقل باید ۶هزار نفر محیط‌بان دیگر استخدام شوند. در چنین شرایطی، محیط‌بانی، بیشتر از آن‌که شغلی برای کسب معاش باشد، نوعی تعهد فردی اجتماعی محسوب می‌شود که موتور پیشران آن عشق به طبیعت، تکریم زندگی و ثنای پروردگار است، چرا که نسبت زمان و سختی کار آن با فیش حقوقی دریافتی، نسبتی بسیار نامتعادل است. شاید برای همین لازم است روز ملی محیط‌بانی را بیش از دیگر روزهای نمادین پاس بداریم.مشکلات مربوط به محیط‌بانی در برابر خطرات جانی که محیط‌بانان را تهدید می‌کند، چندان دشوار به نظر نمی‌آید، خطری که نه از طرف طبیعت و حیوانات وحشی، بلکه از سوی دیگر انسان‌ها متوجه محیط‌بانان است. به پاس قدردانی از این پاسداران طبیعت، روز گذشته، سردار رضا رستگار، فرمانده یگان حفاظت محیط‌زیست در پیامی که به مناسبت روز ملی محیط‌بان منتشر کرد، ضمن اینکه این روز را به حافظان طبیعت و حیات‌وحش کشور تبریک گفت، از شهادت ۱۵۴ محیط‌بان در کشور خبر داد.
در این پیام آمده است: روز محیط‌بان، مصادف با هشتم آبان‌ماه، روز پاسداران بی‌ادعای طبیعت است، آنان که در آفتاب و برف و باران ایستاده‌اند تا حیوانات، جنگل‌ها، گیاهان و رودها زنده بمانند. کسانی که دست‌هایشان خاکی است، اما دل‌هایشان سرشار از عشق به این سرزمین است. تعهد و ایثار نیروهای یگان حفاظت محیط زیست در ۶۷۰پاسگاه محیط‌بانی، با وجود کمبود حدود ۶۰درصدی نیروی انسانی و مسئولیت حفاظت از نزدیک به ۲۰میلیون هکتار از مناطق تحت‌حفاظت کشور، جلوه‌ای از عشق به طبیعت و مسئولیت‌پذیری در قبال میراث طبیعی ایران است.
در ادامه این پیام ذکر شده: تقدیم ۱۵۴شهید در راه مقابله با سودجویان و متخلفان محیط زیستی نیز گواهی بر این تعهد و فداکاری است، تعهدی که ریشه در فرهنگی دارد که پناه دادن به حیات‌وحش و پاسداشت موجودات زنده را فضیلتی اخلاقی و انسانی می‌داند.
مسأله فقط تجلیل نیست
روز ملی محیط‌بان به پاس زحمات و فداکاری‌های محیط‌بانان نام‌گذاری شده است، اما اهمیت این روز تنها به تجلیل از محیط‌بانان محدود نمی‌شود، بلکه فرصتی برای افزایش آگاهی عمومی درباره اهمیت حفظ محیط زیست، مقابله با شکار غیرمجاز و حفاظت از منابع طبیعی است. اهمیت این روز در این است که محیط‌بانان و چالش‌های شغلی آنان را ببینیم؛ کسانی که مهم‌ترین وظایف آنها گشت‌زنی در مناطق حفاظت‌شده، جلوگیری از شکار و صید غیرمجاز، حفاظت از گونه‌های در معرض خطر، مقابله با تخریب منابع طبیعی، گزارش تخلفات زیست‌محیطی، همکاری در اطفای حریق جنگل‌ها و آموزش و آگاه‌سازی مردم است و قطعا هر روز با چالش‌های زیادی مواجهند. به عنوان مثال، یک پاسگاه محیط‌بانی در منطقه حفاظت‌شده «تنگ صیاد» قرار دارد که به غایت زیبا اما صعبالعبور است و در شبکه جهانی ذخایر زیست‌کره یونسکو ثبت جهانی شده است؛ جایی که هیچ دسترسی به امکانات مرسوم زندگی وجود ندارد و تنها سکوت است و سکوت که به‌عنوان یک محیط‌بان، باید گاهی یک تا دو هفته متوالی دوری از خانواده را برای حفاظت از طبیعت و حیات وحش این سرزمین پذیرفت. فقط صدای شلیک شکارچیان می‌تواند این سکوت را بشکند و محیط‌بان کسی است که جان عزیز خود را به خطر می‌اندازد تا مخلوقات ارزشمند خداوند آسیبی نبینند و برای نسل‌های بعد باقی بمانند. دوستی بین حافظان طبیعت و حیوانات تا جایی است که خودشان بارها تعریف کرده‌اند چگونه حیواناتی که از انسان‌ها بنا به غریزه فرار می‌کنند، به هنگام دیدن شکارچیان یا زخمی شدن و ترسیدن، به آنان پناه آورده‌اند تا تیمارشان کنند.حفاظت از آفریده‌های زیبای خداوند چنان لذتی دارد که حتی گاهی برخی از شکارچیان نیز به محیط‌بانی روی آورده‌اند و عجبا که جان شیرین خود را هم در این راه از دست داده‌اند.
خطرات پیش روی محیط‌بانان
محیط‌بانان با خطراتی مانند درگیری با شکارچیان غیرمجاز، حمله حیوانات وحشی، مارگزیدگی، سقوط از ارتفاع، حضور در شرایط سخت اقلیمی، مأموریت‌های طولانی در مناطق دورافتاده، کمبود تجهیزات، آتش‌سوزی جنگل‌ها و تهدیدهای ناشی از تخریب محیط زیست روبرو هستند. محیط‌بانی ازجمله شغل‌هایی است که به واسطه دیده نشدن، همواره در مظلومیت به سر برده است. گاه اخباری مبنی بر کشته شدن یک شکارچی متخلف و محکوم شدن محیط‌بانی که عمر خود را بر سر حفاظت از محیط‌زیست در مقابل متخلفان گذاشته می‌شنویم. کار این دسته از محیط‌بانان حتی به پای چوبه دار هم می‌رسد و این شرایط بسیار دردناک است.گاهی نیز اخباری از حمله شکارچیان متخلف به محیط‌بانان و زخمی و مجروح شدن و حتی شهادت آنان می‌شنویم و برخی نیز به جرم حفاظت از طبیعت در مقابل متعدیان، در پشت میله‌های زندان به سر می‌برند و چنین شرایطی نهایت مظلومیت این قشر را می‌رساند.
قانون حمل سلاح
یکی از مهم‌ترین چالش‌های محیط‌بانی،قانون حمل سلاح است. محیط‌بان سلاح در دست دارد اما طبق قانون حمل سلاح اول باید متخلف شلیک کند و بعد محیط‌بان اجازه شلیک دارد. این مسأله جان بسیاری از مدافعان طبیعت را به خطر انداخته، ازاین‌رو سازمان حفاظت محیط‌زیست در تلاش برای اصلاح این قانون است؛ قانونی که همچنان در کمیسیون‌های تخصصی مجلس مانده و اصلاح آن به جایی نرسیده است.
شینا انصاری، رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در همین ارتباط گفت: محیط‌بانان به‌عنوان ضابطان قضایی، نیازمند حمایت‌های همه‌جانبه هستند تا بتوانند با امنیت و اقتدار، مأموریت‌های قانونی خود را انجام دهند. بعد از اینکه سال گذشته در فاصله ۴۰روز، دو محیط‌بان با سابقه و ارزشمند خود را در راستای حفظ محیط‌زیست و مقابله با متخلفان از دست دادیم که هر کدام از آنها در جای خود جزو نیروهای کلیدی و بسیار شایسته بودند،گزارشی را در دولت ارائه کردم و رئیس‌جمهوری به سازمان برنامه و بودجه دستور داد تا نیازهای سازمان محیط‌زیست به لحاظ تجهیزات و امکانات را تأمین و فراهم کند، البته بعد از آن درگیر جنگ شدیم اما ما همچنان پیگیر دستور رئیس‌جمهوری هستیم. انصاری گفت: در حوزه اصلاح قوانین نیز در تلاش هستیم، یکی از بارزترین آنها اصلاح قانون حمل سلاح است که سال‌هاست دنبال آن هستیم اما همچنان در کمیسیون‌های تخصصی مجلس مانده است، اما با تمام توان آن را پیگیری می‌کنیم تا هر چه زودتر به نتیجه برسد. رئیس سازمان حفاظت محیط‌زیست تأکید کرد:محیط‌بانان باید از حمایت‌های قضایی لازم برخوردار بوده و بتوانند با متخلفان برخورد قانونی داشته باشند. بر این اساس با جدیت در حال پیگیری هستیم تا محیط‌بانان ما بیشتر از این مورد حملات ناجوانمردانه قرار نگیرند.
وعده‌های روی زمین مانده
ترس از به کارگیری سلاح، تجهیزات فرسوده، عدم استفاده از فناوری‌های نوین، حقوق اندک و قرار نگرفتن شغل محیط‌بانی در رده مشاغل سخت و زیان‌آور، جیره غذایی نامناسب، کمبود نیرو و برنامه‌های آموزشی ناکارآمد در کنار دیگر مشکلات، همگی از جمله مصائب محیط‌بانی است که مسئولان در همایش‌های مختلف از رفع آن صحبت می‌کنند، اما همچنان محیط‌بانان را چشم به راه عمل به وعده‌هاباقی می‌گذارند.
۲۰ میلیون هکتار منطقه حفاظت‌شده زیر چشم محیط‌بانان
