خبرگزاری فرانسه گزارش داد که نشانههای احتمال ازسرگیری حملات گسترده نظامی آمریکا علیه ایران افزایش یافته است؛ با این حال، کارشناسان معتقدند تشدید حملات لزوماً به پایان جنگ منجر نخواهد شد.
نیروهای آمریکایی و ایرانی در ماههای اخیر بارها به کشتیهای تجاری حمله کردهاند. آمریکا در تلاش است با محاصره بنادر ایران، فشار بر تهران را افزایش دهد و جمهوری اسلامی نیز میکوشد کنترل خود بر تنگه هرمز، آبراه راهبردی منطقه، را حفظ کند.
از اوایل سپتامبر تاکنون، هیچیک از دو طرف حملات گستردهای علیه اهداف زمینی انجام ندادهاند؛ وضعیتی که به گفته ناظران ممکن است بهزودی تغییر کند.
سوزان مالونی، مدیر برنامه سیاست خارجی مؤسسه بروکینگز، گفت: «اکنون احتمال میدهم حملات اندکی پس از انتخابات میاندورهای آمریکا از سر گرفته شود.» این انتخابات قرار است سوم نوامبر برگزار شود.
او اعزام تجهیزات نظامی و نیروهای بیشتر آمریکا به خاورمیانه، هشدار به شهروندان آمریکایی حاضر در منطقه و قرار گرفتن نیروهای اسرائیلی در بالاترین سطح آمادهباش را از نشانههای احتمال ازسرگیری حملات دانست.
مالونی با اشاره به اظهارات علنی دونالد ترامپ مبنی بر خودداری از حمله پیش از انتخابات میاندورهای، گفت چنین اقدامی در آستانه انتخابات به سود رئیسجمهور آمریکا نخواهد بود.
جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در میان افکار عمومی آمریکا از محبوبیت چندانی برخوردار نیست؛ بهویژه آنکه به افزایش شدید قیمت سوخت انجامیده است. این مسئله میتواند موقعیت حزب جمهوریخواه به رهبری ترامپ را در انتخابات پیشرو تضعیف کند.
مالونی با تأکید بر اینکه وضعیت کنونی نمیتواند برای مدت طولانی ادامه یابد، گفت محاصره آمریکا فشار بیشتری بر مردم ایران وارد میکند و در عین حال، بخش قابلتوجهی از توان دریایی واشنگتن را درگیر کرده است.
ترامپ روز جمعه اعلام کرد در صورت نرسیدن به توافق با تهران، ممکن است عملیات نظامی محدود دیگری در چارچوب عملیات «خشم حماسی» انجام شود؛ نامی که واشنگتن برای عملیات نظامی خود علیه ایران برگزیده بود و آن را در اواخر فوریه آغاز کرد. او با این حال، زمان مشخصی برای اقدام احتمالی اعلام نکرد.
نشانههای نظامی و ابهام درباره زمان حمله
جیسون کمبل، پژوهشگر ارشد مؤسسه خاورمیانه، نیز از وجود نشانههای تازه درباره احتمال ازسرگیری حملات خبر داد؛ هرچند به گفته او، این تحرکات ممکن است ناشی از انتظار واشنگتن برای حمله احتمالی ایران یا متحدان آن، از جمله انصارالله یمن، باشد.
کمبل، اعزام ناو هواپیمابر آمریکایی «یواساس تئودور روزولت» به خاورمیانه را یکی از این نشانهها دانست. با ورود این ناو، شمار ناوهای هواپیمابر مستقر در منطقه بهطور موقت به سه فروند خواهد رسید. همچنین قرار است یک یگان شناسایی دیگر از تفنگداران دریایی آمریکا به منطقه اعزام شود.
به گفته این پژوهشگر، جنگندههای اسرائیلی نیز اخیراً مانوری را با الگوبرداری از حملات پیشین به ایران اجرا کردهاند. افزون بر این، پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، اخیراً در اسرائیل با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، دیدار کرده است.
با وجود این نشانهها، کمبل تأکید کرد که زمان ازسرگیری حملات قابل پیشبینی نیست. به گفته او، واشنگتن میتواند مجموعهای از اقدامات نظامی را با هدف افزایش فشار بر ایران و واداشتن تهران به بازگشت به مذاکرات در پیش بگیرد.
او همچنین گفت گزینههای ترامپ در مقایسه با مراحل اولیه جنگ محدودتر شده است. آسیبدیدن پایگاههای آمریکا در منطقه نیز اجرای هرگونه عملیات زمینی احتمالی را دشوارتر کرده است.
کمبل در این باره گفت: «در شرایط کنونی، هیچ نقطه امنی برای استقرار هزاران نظامی ــ یا حتی دهها هزار نفر در برخی سناریوها ــ وجود ندارد؛ در حالی که اجرای چنین عملیاتی به این تعداد نیرو نیاز دارد.»
احتمال گسترش حملات به زیرساختهای غیرنظامی
مالونی در ارزیابی پیامدهای حمله احتمالی جدید گفت بیشتر مواضع نظامی متعارف ایران در حملات پیشین آسیبهای سنگینی دیدهاند. از این رو، هرگونه کارزار نظامی تازه احتمالاً به حملات بیشتری علیه زیرساختهای غیرنظامی و اهدافی منجر خواهد شد که بر زندگی مردم ایران تأثیر مستقیم دارند.
با این حال، او بعید دانست که ازسرگیری حملات یا دیگر اشکال اقدام نظامی بتواند راهحلی برای پایان جنگ فراهم کند.
مالونی گفت: «از همان ابتدا، این جنگی بود که هیچیک از طرفها نمیتوانست با تشدید بیشتر تنش به آن پایان دهد.»
کمبل نیز با اشاره به تجربه ۵۰ روز نخست جنگ گفت ازسرگیری حملات علیه ایران در ابعادی مشابه آن دوره، لزوماً معادلات راهبردی را تغییر نخواهد داد.
او افزود ایران نشان داده است که آمادگی تحمل خسارات مادی گسترده را دارد و گسترش دامنه حملات به زیرساختهای اصلی با کاربری دوگانه یا حتی زیرساختهای غیرنظامی نیز بعید است این محاسبات را بهطور چشمگیری تغییر دهد.

