کارشناس درمان شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر آذربایجان شرقی با بیان اینکه ماده مخدر «کمیکال» یا «کمیک» یک ماده توهمزا است که متاسفانه در بین نوجوانان و جوانان رایج شده، گفت: با توجه به ماهیت روانگردان و اثرات عمیق کمیکال بر روان، مداخلات درمانی ارجح، شامل درمانهای روانشناختی به صورت فردی و گروهی است.
پرویز نوری اظهار کرد: کمیکال در دسته مواد روانگردان قرار میگیرد که عمدتاً با تأثیر بر سیستم عصبی مرکزی، به ویژه گیرندههای سروتونینرژیک و دوپامینرژیک، باعث تغییرات چشمگیر در ادراک، شناخت و خلقوخوی فرد مصرفکننده میشود.
وی ادامه داد: عارضه اصلی مصرف این ماده، القای حالات شبیه به خلسه هیپنوتیزمی است که این حالت با گسستگی از واقعیت محیطی و ورود به سطوح غیرعادی هوشیاری (Altered States of Consciousness) همراه است. در این وضعیت، توانایی فرد در قضاوت، درک واقعیت و واکنش مناسب به محیط به شدت مختل میشود و او را در معرض انواع آسیبهای جدی، از جمله سوءاستفادههای جسمی و جنسی، قرار میدهد.
وی اظهار کرد: مصرف کنندگان این مواد همچون خلسههایی که در هیپنوتیزم اتفاق میافتد از موجودیت فضای موجود خارج میشوند و شخص در حالت خاصی از هوشیاری قرار میگیرد که حتی ممکن است مورد تجاوز جنسی قرار گیرد، در کلنیکهای درمانی سرپایی، داروی مختص درمان اعتیاد به کیمیکال وجود ندارد و داروهای تجویز شده برای درمان مواد افیونی همچون تریاک، هرویین و مشتقات تریاک است.
وی ادامه داد: کسانی که تحت تاثیر مصرف این مواد دچار اختلالات روانی میشوند توسط روانپزشک تحت درمان قرار میگیرند ولی بهترین درمان برای این افراد با توجه به ماهیت روانگردان و اثرات عمیق کمیکال بر روان، درمانهای روانشناختی است که به صورت درمانهای فردی و گروهی انجام میگیرد.
نوری افزود: این رویکردها به فرد کمک میکنند تا ضمن درک بهتر عوامل زمینهای مصرف، مهارتهای مقابلهای سالم را بیاموزد و الگوهای فکری و رفتاری ناکارآمد را اصلاح کند.
وی ادامه داد: همچنین، به دلیل شیوع بالای اختلالات روانشناختی ناشی از مصرف، مانند اضطراب، افسردگی، یا حتی علائم سایکوز، نظارت دقیق روانپزشکی برای ارزیابی وضعیت روانی و تجویز داروهای مناسب (در صورت نیاز برای کنترل علائم) ضروری است.
این روانشناس اظهار کرد: مصرف کنندگان این ماده بر این تصور هستند که کمیکال به هیچ عنوان اعتیادآور نیست که این تفکر مانع درمان میشود و همچون سایر مواد مخدر روز به روز مقدار مصرف آن در فرد افزایش مییابد.
کارشناس درمان شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر استان آذربایجان شرقی گفت: این ماده براثر تغییرات شیمیایی تهیه میشود که موجب میشود بار توهم زایی آن از موادی همچون حشیش، ماری جوانا و گل بیشتر باشد.
وی اضافه کرد: همانطور که گفته شد بهترین درمان برای ترک اعتیاد مصرف کنندگان موادی همچون کمیکال که توهم زا هستند درمانهای روانشناسی به صورت فردی و گروهی است ولی به دلیل اینکه در اثر مصرف این مواد دچار اختلالات روانشناختی میشوند بایستی تحت نظر روانپزشک برای درمان دارویی نیز قرار گیرند.
نوری با اشاره به اینکه درمان اعتیاد بسیار سخت و هزینه بر است و خانوادهها باید نسبت به پیشگیری از اعتیاد فرزندان خود بسیار حساس و آگاه باشند، افزود:اگر فرزندشان درگیر اعتیاد شد نباید ناامید شد و برای درمان و بهبود فرد تلاش کنند تا گرفتار لایههای زیرین مصرف اعتیاد نشوند.
وی اظهار کرد: در درمان، زمان تشخیص بسیار مهم است هرچه اعتیاد فرد در ابتدای مسیر شناسایی و نسبت به درمان اقدام شود درمان نیز با موفقیت بیشتر انجام خواهد شد اگر مقدار و طول مدت و زمانهای مصرف فرد افزایش یابد درمان ضعیفتر میشود.
کارشناس درمان شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر استان آذربایجان شرقی با اشاره به اینکه ۸ روش درمانی در حوزه اعتیاد وجود دارد، گفت: با توجه به تفاوتهای فردی، برای درمان فرد معتاد نباید تنها یک روش را بارها تکرار کرد، اگر از یک روش موفق به ترک اعتیاد نشد بهتر است راههای دیگر را برای درمان طی کرد تا نتیجه گرفت.
وی یادآور شد: هر شخص با توجه به تفاوتهای فردی ممکن است از مراکز درمانی کوتاه مدت، سرپایی و یا بلند مدت به نتیجه مطلوب و بهبودی دست یابد
نوری با اشاره به روشهای درمان اعتیاد به صورت گروهی، ادامه داد: گروههای حمایتی خودجوش مانند معتادان گمنام (NA) وکنگره ۶۰، نقش مکمل و ارزشمندی در فرایند بهبودی ایفا میکنند، این گروهها به صورت خودجوش فعال هستند و فضایی امن برای تبادل تجربیات، دریافت حمایت عاطفی و ایجاد حس تعلق اجتماعی فراهم میآورند.
وی اظهار کرد: در NA، افراد با اشتراکگذاری تجربیات زیسته خود، به یکدیگر در حفظ پاکی و مقابله با وسوسهها یاری میرسانند و برخی از اعضای آن، بیش از دو دهه پاکی پایدار را تجربه کردهاند.
وی اضافه کرد: کنگره ۶۰ نیز با تکیه بر دانش و تجربه مصرفکنندگان سابق، بدون اهداف مادی، به ارائه خدمات حمایتی و درمانی به همنوعان خود میپردازد، این گروهها، با تقویت تابآوری و ایجاد شبکههای حمایتی قوی، به پیشگیری از لغزش و بازگشت به مصرف کمک شایانی میکنند.
